{"id":175,"date":"2020-05-18T17:54:05","date_gmt":"2020-05-18T17:54:05","guid":{"rendered":"http:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/?page_id=175"},"modified":"2024-10-21T13:19:25","modified_gmt":"2024-10-21T13:19:25","slug":"katilimci-onay-sistemi","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/anasayfa\/gida\/katilimci-onay-sistemi\/","title":{"rendered":"Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sistemi &#8211; KOS"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>(Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon Sistemi At\u00f6lyesi Notlar\u0131, 18.02.2020)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>KOS Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131kt\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>End\u00fcstriyel tar\u0131ma alternatif olarak ortaya \u00e7\u0131kan organik tar\u0131m sisteminin zaman i\u00e7inde end\u00fcstriyelle\u015fmesi ve \u015firket tar\u0131m\u0131 haline gelmesi nedeniyle \u00e7ift\u00e7iler alternatif bir sistem yaratmak i\u00e7in kollar\u0131 s\u0131vad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>1972 y\u0131l\u0131nda da farkl\u0131 \u00fclkelerde organik tar\u0131m uygulamalar\u0131n\u0131 devreye sokan \u00f6rg\u00fctler bir araya gelerek Uluslararas\u0131 Organik Tar\u0131m Hareketleri Federasyonu\u2019nu (International Federation of Organic Agriculture Movements \/IFOAM) olu\u015ftururlar. Fakat aradan ge\u00e7en 40 y\u0131lda organik hareket kendi ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n kurban\u0131 olur: Ba\u015far\u0131l\u0131 uygulamalar\u0131 ve geni\u015f kitlelerce kabulu sonucunda gitgide yayg\u0131nla\u015fan organik hareket, ana ak\u0131mca da benimsenir ve hakim tar\u0131m g\u0131da zincirinin bir halkas\u0131 haline gelir. \u00dcreticilerle t\u00fcketicilerin do\u011frudan i\u015f ve g\u00fc\u00e7 birli\u011fi yaparak olu\u015fturduklar\u0131 bu sistem art\u0131k, b\u00fcy\u00fck \u015firketlerin ve devletlerin dahil oldu\u011fu, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc parti sertifikasyon \u015firketlerinin hakim olmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fcreticileri ve alt s\u0131n\u0131flar\u0131 d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakan son derece b\u00fcrokratik ve teknik bir uygulama haline d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. ( Ekin Kurti\u00e7)<\/p>\n\n\n\n<p>2008 y\u0131l\u0131nda \u0130talya&#8217;da ger\u00e7ekle\u015ftirilen PGS Task Force&#8217;da, Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Garanti\/Onay Sertifikasyon sistemi \u201c\u00fcreticilerin \u00fcr\u00fcnlerini payda\u015flar\u0131n aktif kat\u0131l\u0131m\u0131na dayanan ve g\u00fcven, sosyal a\u011flar ve bilgi al\u0131\u015fveri\u015fi \u00fczerine kurulu bir sistem ile sertifikaland\u0131ran, yerele dayal\u0131 kalite teminat\u0131\u201d (IFOAM 2010) olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon hakk\u0131nda IFOAM (Uluslararas\u0131 Organik Tar\u0131m Hareketleri Federasyonu) ve Latin Amerika Agroekoloji Hareketi taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen ilk uluslararas\u0131 toplant\u0131 2004 y\u0131l\u0131nda Brezilya&#8217;da ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Bug\u00fcn d\u00fcnyada bir\u00e7ok farkl\u0131 kat\u0131l\u0131mc\u0131 sertifikasyon a\u011flar\u0131 vard\u0131r ve bunlar her zaman ayn\u0131 organizasyon metodu ve s\u00fcrecini uygulamazlar. Aksine, kat\u0131l\u0131mc\u0131 sertifikasyonun en \u00f6nemli \u00f6zelli\u011fi y\u00f6redeki sosyal, ekonomik, politik ve co\u011frafi ko\u015fullar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduracak \u015fekilde yerel \u00e7e\u015fitlili\u011fe \u00f6nem vermektir. Fakat yine de Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon sisteminin dayand\u0131\u011f\u0131 bir tak\u0131m ortak idealler ve felsefe vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon sistemi hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz ki organik tar\u0131m\u0131n temiz ve do\u011fal \u00fcretim ideallerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaz. Fakat bu sistem, k\u00fc\u00e7\u00fck aile \u00e7ift\u00e7ilerinin eri\u015fimine b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kapal\u0131 olan ve \u201corganik tar\u0131m hakk\u0131nda daha \u00e7ok \u015firketlere y\u00f6nlendiren ve indirgemeci bir yakla\u015f\u0131ma sahip olan\u201d sertifikasyon sisteminin kar\u015f\u0131s\u0131ndad\u0131r ve bu sisteme bir alternatif sunar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon Sistemleri Neleri \u0130\u00e7erir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\"><li>Bilge k\u00f6yl\u00fc tar\u0131m\u0131 \/ \u00f6rg\u00fctl\u00fc k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fcreticileri desteklemek<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Binlerce y\u0131ll\u0131k deneyim ve imece k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn bir sonucu olan bilge k\u00f6yl\u00fc tar\u0131m\u0131n\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz ko\u015fullar\u0131nda \u00e7ok farkl\u0131 disiplinlerin katk\u0131s\u0131 ile ortak bir mecrada \u00fcretimi birlikte yapmak. BM K\u00f6yl\u00fc Haklar\u0131 Deklarasyonu k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00f6yl\u00fc \u00fcretiminin end\u00fcstriyel \u00fcretimden daha fazla g\u0131da \u00fcretti\u011fini kabul etti.<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"2\"><li>Sorumluluk temelinde kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131, yerelli\u011fi ve yatay \u00f6rg\u00fctlenmeyi geli\u015ftirmek,<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>tarladan sofraya kadar olan zincirde bulunan b\u00fct\u00fcn toplumsal kesimler ve \u00f6rg\u00fctlenmelerin \u00fcretilen \u00fcr\u00fcn\u00fcn do\u011fal, temiz ve adil bedellerle \u00fcretildi\u011finin garant\u00f6r\u00fc oldu\u011fu bir taban \u00f6rg\u00fctlenmesinin birlikte in\u015fa edilmesi<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"3\"><li>\u00dcretimle ilgili teknik kontrollerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerce ya da sertifikasyon kurumlar\u0131nca yap\u0131lmas\u0131 yerine, benzer \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerine sahip \u00e7ift\u00e7ilerin birbirlerini g\u00f6zlemleyerek,&nbsp; yerel bilgi ve deneyimlerini payla\u015farak yap\u0131lmas\u0131n\u0131 savunur . Yar\u0131-\u00fcreticiler, ziraat\u00e7iler ve g\u0131dac\u0131lar de \u00fcreticilerle birlikte tarla ziyaretlerinde bulunuyor ve bu sayede sertifikasyon ve kalite g\u00fcvencesi s\u00fcrecinde yer al\u0131yorlar. Bu \u015fekilde hem bilgi, hem de denetim yatay olarak payla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/li><li>G\u00fcvene dayal\u0131 d\u00fcr\u00fcstl\u00fck yakla\u015f\u0131m\u0131<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>En \u00f6nemli prensiplerden biri de g\u00fcven elbette ki. Do\u011frudan tarla ziyaretlerinde ya da hakemlik s\u00fcrecinde yer almayan bile\u015fenlerinde de s\u00fcreci takip edebilmeleri ama\u00e7lan\u0131yor. Tarla ziyaretleri ve hakemlik s\u00fcreci bir cezaland\u0131rma mekanizmas\u0131 olarak ele al\u0131nmamakta, bunun yerine fikir de\u011fi\u015f toku\u015fu ile \u00fcretim s\u00fcrecindeki zorluklar ve eksiklikler payla\u015f\u0131l\u0131yor ve g\u00fcvene dayal\u0131 ortak \u00e7\u00f6z\u00fcmler aran\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"5\"><li>Herkes taraf\u0131ndan izlenebilir, \u015feffaf bir s\u00fcre\u00e7<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>\u00dcretim s\u00fcrecinden son kullan\u0131c\u0131ya giden s\u00fcre\u00e7te yer alan her \u00f6rg\u00fctlenme bu s\u00fcrece dahil edilerek s\u00fcrecin her a\u015famas\u0131n\u0131n kat\u0131lan her kurum taraf\u0131ndan her an izlenebildi\u011fi bir mekanizma \u00fcretimden fiyatland\u0131rmaya kadar b\u00fct\u00fcn ba\u015fl\u0131klar\u0131 kolektif izlenime ve denetime a\u00e7makt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"6\"><li>\u00dcretici ile yar\u0131-\u00fcretici aras\u0131nda birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcrecini geli\u015ftirme<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Burada hem yar\u0131-\u00fcreticinin hem \u00fcreticinin birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7lerinde farkl\u0131 yollar izlenmeli. \u00c7ift\u00e7iden \u00e7ift\u00e7iye birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7lerine yar\u0131-\u00fcreticler de kat\u0131lmal\u0131, yar\u0131-\u00fcreticlerin \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcre\u00e7lerine birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7lerine \u00e7ift\u00e7iler kat\u0131lmal\u0131, \u00e7ift\u00e7iler, yar\u0131-\u00fcreticler, ziraat ve g\u0131da m\u00fchendislerinden olu\u015fan bir ekiple sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc takip edilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"7\"><li>Sentetik kimyasallardan uzak, \u00e7evreyi kirletmeyen, yerel\/yadigar tohumlar\u0131 kullanan tar\u0131msal uygulamalar\u0131 temel alma<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Bu konuda bilge k\u00f6yl\u00fc tar\u0131m\u0131 uygulamalar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011fda\u015f bilgi ile de destekleyerek yerel\/yadigar tohumlar\u0131n korunmas\u0131, \u00fcretilmesi ve da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131&nbsp; \u00f6n\u00fcne hedef olarak koyar.<\/p>\n\n\n\n<p>Sentetik kimyasallar yerine kar\u0131\u015f\u0131mlar, tampon b\u00f6lgeler, a\u011fa\u00e7land\u0131rma vb ba\u015fl\u0131klar i\u00e7eren do\u011fal \u00f6nlemleri uygulamay\u0131 tercih eder.<\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\" start=\"8\"><li>Kontrol, denetim ve i\u015fleyi\u015f mekanizmalar\u0131nda do\u011frudan \u00fcretici ile yar\u0131-\u00fcreticinin birlikte kolektif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>\u00dcretimle ilgili teknik kontrollerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerce ya da sertifikasyon kurumlar\u0131 gibi analiz sistemini i\u00e7eren arac\u0131lar yerine, benzer \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerine sahip \u00e7ift\u00e7ilerin yerel bilgi ve deneyimlerini payla\u015farak \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerini kolektif olarak ger\u00e7ekle\u015ftirecek dayan\u0131\u015fmas\u0131 zemini olu\u015fturulur.<\/p>\n\n\n\n<p>Yar\u0131-\u00fcreticiler g\u0131dac\u0131lar ve ziraat\u00e7iler de \u00fcreticilerle birlikte tarla ziyaretlerinde bulunuyor ve bu sayede sertifikasyon ve kalite g\u00fcvencesi s\u00fcrecinde yer al\u0131yorlar. Bu \u015fekilde hem bilgi, hem de denetim yatay olarak payla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G\u0131da Egemenli\u011fi ve KOS:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Televizyonlarda yay\u0131nlanan kamu spotu g\u00f6rsellerinde ve sermaye gruplar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131nda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi egemenler g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi,&nbsp; biz g\u0131da egemenli\u011fi diyoruz. G\u0131da egemenli\u011fi; ne \u00fcretilece\u011fine, nas\u0131l \u00fcretilece\u011fine, ne kadar \u00fcretilece\u011fine ve kim i\u00e7in \u00fcretilece\u011fine \u00fcreticilerin ve yar\u0131-\u00fcreticilerin bir araya gelerek karar vermesidir. G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131dan\u0131n nas\u0131l \u00fcretildi\u011fini tan\u0131mlayan g\u0131da g\u00fcvenli\u011fini ve toplumun ne kadar g\u0131daya ihtiyac\u0131 oldu\u011funu g\u00f6steren g\u0131da g\u00fcvencesini kapsar.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi tesisinde 3 ana nokta vard\u0131r, bunlar; \u00fcretimin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 nokta tohum, \u00fcretim tarz\u0131 ve insanlarla bulu\u015fturma tarz\u0131d\u0131r&#8230; ( Ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi i\u00e7in Ekte bulunan La Via Campesina\u2019n\u0131n Nyeleni Deklarasyonu\u2019na bak\u0131labilir)<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131da meselesini bir s\u0131n\u0131f meselesi olarak g\u00f6r\u00fcr. Kapitalist g\u0131da \u00fcretim s\u00fcrecinin kar\u015f\u0131s\u0131na k\u0131r ve kent emek\u00e7ilerinin g\u0131da sistemini \u00e7\u0131kar\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131da meselesini bir ekoloji meselesi olarak g\u00f6r\u00fcr. Do\u011fayla uyum i\u00e7inde \u00fcretim yap\u0131lmas\u0131n\u0131 savunur.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131da meselesini bir toplumsal cinsiyet meselesi olarak g\u00f6r\u00fcr. Hayat\u0131n her alan\u0131nda toplumsal cinsiyet rolleri ile hesapla\u015f\u0131r, pratik ad\u0131mlar atar. Kad\u0131n \u00e7ift\u00e7ilerle \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6ncelik haline getirir.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131da meselesini bir g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7i meselesi olarak g\u00f6r\u00fcr. Ya\u015fad\u0131klar\u0131 yerleri terk etmek zorunda kalan g\u00f6\u00e7men emek\u00e7ilerle dayan\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6nemser.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi g\u0131da meselesini bir mevsimlik i\u015f\u00e7i meselesi olarak g\u00f6r\u00fcr. Bununla m\u00fccadele etmek i\u00e7in \u00f6n\u00fcne somut hedefler koyar.<\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z topraklarda kapitalist g\u0131da \u00fcretiminin en \u00fcst \u00f6rg\u00fctlerinden biri G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Derne\u011fidir(<a href=\"http:\/\/www.ggd.org.tr\/\">http:\/\/www.ggd.org.tr\/<\/a>). Her y\u0131l g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi kongresi d\u00fczenleyen dernek ne ile m\u00fccadele etti\u011fimizin somut \u00f6rg\u00fctsel bi\u00e7imidir. Kulland\u0131\u011f\u0131 g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi kavram\u0131n\u0131n nas\u0131l sermaye ve devletin kulland\u0131\u011f\u0131 bir kavram oldu\u011funu net olarak bize ifade etmektedir. Bu derne\u011fin \u00fcye bile\u015fimine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman kar\u015f\u0131m\u0131za g\u0131da tekelleri \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eirket tohumlar\u0131yla tek ba\u015f\u0131na \u00fcr\u00fcn elde edemezsin, sulaman, g\u00fcbrelemen, ila\u00e7laman laz\u0131m. Tohumu satan firmalar ayn\u0131 zamanda kimyasal zehirleri de satan firmalar. Monsanto, Sycntech, BASF, Dupont gibi. Pazar\u0131 ve pazar pay\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irmek i\u00e7in tekelci firmalar tohumu ele ge\u00e7irmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. G\u0131da egemenli\u011finin ve KOS\u2019un tesisi i\u00e7in yerel\/yadigar tohumlar\u0131n korunmas\u0131 \u00f6nemli.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcretim tarz\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da end\u00fcstriyel \u00fcretim ve yeni bir pazar olarak a\u00e7\u0131lan organik \u00fcretim var. Burada iki ayr\u0131 sistem s\u00f6z konusu. Birincisi temasl\u0131 sistem(KOS), di\u011feri temass\u0131z sistem(Organik Sertifikasyon). Kolektif ve ortak in\u015fa s\u00fcrecinde t\u00fcm sorumluluklar da ortakla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda sorunun \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131na ve m\u00fcdahale edili\u015finde de ortak sorumluluk al\u0131n\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Organik tar\u0131m \u015firket tar\u0131m\u0131d\u0131r. Sertifika veren, tohumu sa\u011flayan, g\u00fcbreyi, ilac\u0131 sa\u011flayan \u015firketlerdir. Temasl\u0131 sistem de<\/strong> ise Bilge K\u00f6yl\u00fc \u00dcretim (ekolojik tar\u0131m veya agroekoloji) ve KOS olmal\u0131. Bilgiye, bulguya dayal\u0131, yerel tohumlar\u0131 kullanan bir tar\u0131m olmal\u0131. \u0130nsanlarla bulu\u015fturma tarz\u0131 ise arac\u0131s\u0131z olmal\u0131. Semt pazarlar\u0131, kooperatifler gibi&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Topluluk\/Toplum Destekli Tar\u0131m ve KOS:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcretici ile t\u00fcketicinin arac\u0131s\u0131z olarak bir araya geldi\u011fi, \u00f6n al\u0131m garantili sistemlerdir. Topluluk\/toplum destekli tar\u0131mda genellikle mevsimlik taze sebze ve meyveler \u00fczerinden \u00fcr\u00fcn anla\u015fmas\u0131 yap\u0131l\u0131r. Topluluk\/toplum destekli tar\u0131mda 4 ana unsur vard\u0131r. Bunlar;<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcretici ile t\u00fcketicilerin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 taahh\u00fctlerine dayal\u0131 bir <strong>ortakl\u0131k<\/strong> temelinde kurulur. \u00dcretici \u00fcr\u00fcn sa\u011flamay\u0131 t\u00fcketiciler de para ve\/veya i\u015fg\u00fcc\u00fc sa\u011flama taahh\u00fcd\u00fcnde bulunur. <strong>Yerel<\/strong> \u00fcr\u00fcn ve \u00fcreticilerle \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 <strong>dayan\u0131\u015fma<\/strong> esast\u0131r. \u00dcretici ve t\u00fcketici arac\u0131s\u0131z olarak bir araya gelir, <strong>g\u00fcven temelli<\/strong> bir \u00e7al\u0131\u015fma esast\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Temasl\u0131 bir sistemdir, KOS\u2019un gereklerini ortaya koyar ama g\u0131da egemenli\u011fi perspektifi yoktur.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>KOS\u2019a Ge\u00e7i\u015f A\u015famas\u0131 Nas\u0131l Olmal\u0131:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ol type=\"1\"><li>\u00dcreticilerle ortak \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcrecinde \u00fcr\u00fcn ve \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerinin planlanmas\u0131<\/li><li>\u00dcretici ziyaretleri ile \u00fcretimin ve \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerinin yerinde g\u00f6r\u00fclmesi<\/li><li>Mali kaynaklar\u0131n uygunlu\u011funa g\u00f6re s\u00f6zle\u015fmeli \u00f6n al\u0131m garantisinin verilmesi<\/li><li>\u00dcreticinin \u00f6rg\u00fctlenmesi, k\u00f6ydeki \u00fcreticilerin birbirini denetlemesi<\/li><li>\u00dcretici ile toplumsal dayan\u0131\u015fman\u0131n geli\u015ftirilmesi<\/li><li>K\u00f6yl\u00fcden k\u00f6yl\u00fcye birlikte \u00f6\u011frenme sisteminin hayata ge\u00e7irilmesi<\/li><li>\u0130lerleyen zamanlarda ortak logo ile KOS sisteminin geli\u015fmesi<\/li><li>G\u0131da egemenli\u011fi perspektifiyle \u00e7al\u0131\u015fmalara devam edilmesi<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p><strong>KOS \u00d6rnekler:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ecovida (Ekoya\u015fam &#8211; Ekolojik Tar\u0131m A\u011f\u0131) \u2013 Brezilya<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ift\u00e7inin beyan\u0131 ile ba\u015flar. \u00d6rg\u00fctl\u00fc \u00fcreticiler birbirlerine hakemlik yapar, \u00fcretici ziyaretleri ile \u00e7eper kentli t\u00fcketicileri i\u00e7ine alacak \u015fekilde geni\u015fler. Sertifika Ecovida Derne\u011fi taraf\u0131ndan verilir. Brezilya\u2019da KOS \u00fczerinden sat\u0131\u015f yap\u0131labilmesi yasald\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>CNG (Do\u011fal Yeti\u015ftirilmi\u015f Sertifikal\u0131) \u2013 ABD<br>\u00c7ift\u00e7ilerin birbirini denetledi\u011fi bir sistemdir. Organik \u00fcr\u00fcn \u00fcreten ama organik sertifika maliyetlerinden b\u0131kan \u00e7ift\u00e7iler taraf\u0131ndan geli\u015ftirilmi\u015f alternatif bir sertifikasyon sistemidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Nature\/Progres (Do\u011fa ve Geli\u015fim) \u2013 Fransa<\/p>\n\n\n\n<p>Kom\u015fuluk temelinde bir i\u015fleyi\u015fleri vard\u0131r. Dernek taraf\u0131ndan, (2 \u00fcretici, 2 t\u00fcketici, 2 de g\u0131da i\u015fleyicisi bir araya gelerek) 6 ki\u015fiden olu\u015fan sertifikasyon komiteleri olu\u015fturulur. Tarla ziyaretlerini bu komisyonlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yaparlar. Yerel komite ziyaret sonras\u0131 rapor d\u00fczenler ve sertifikasyonu bu rapor do\u011frultusunda federasyon verir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>EK: 1 <\/strong><a href=\"https:\/\/nyeleni.org\/DOWNLOADS\/newsletters\/Nyeleni_Newsletter_Num_13_TR.pdf\">https:\/\/nyeleni.org\/DOWNLOADS\/newsletters\/Nyeleni_Newsletter_Num_13_TR.pdf<\/a> ( 2013 \u0130ngilizce, 2015 T\u00fcrk\u00e7e B\u00fclten)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>La Via Campesina ( Uluslararas\u0131 K\u00f6yl\u00fc \u00d6rg\u00fct\u00fc) Nyeleni Deklarasyonu<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nyeleni Bildirgesi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>23-27 \u015eubat, 2007<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nyeleni K\u00f6y\u00fc, Selingue, Mali<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Biz; k\u00f6yl\u00fcleri, aile \u00e7ift\u00e7ilerini, bal\u0131k\u00e7\u0131lar\u0131,yerli topluluklar\u0131, topraks\u0131zlar\u0131, k\u0131rsal i\u015f\u00e7ileri, g\u00f6\u00e7menleri, g\u00f6\u00e7erleri, orman topluluklar\u0131n\u0131, kad\u0131nlar\u0131, gen\u00e7leri, t\u00fcketicileri, \u00e7evre ve kent hareketlerini temsilen 80 \u00fclkeden gelen 500\u2019den fazla insan, Mali\u2019de Selingue\u2019nin Nyeleni k\u00f6y\u00fcnde, k\u00fcresel g\u0131da egemenli\u011fi hareketini g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in topland\u0131k. Bunu, ta\u015f \u00fcst\u00fcne ta\u015f koyarak yap\u0131yoruz, yerel geleneklere g\u00f6re yap\u0131lan kul\u00fcbelerde kal\u0131yoruz ve Selingue toplumu taraf\u0131ndan \u00fcretilen ve haz\u0131rlanan g\u0131day\u0131 t\u00fcketiyoruz. Kendi kollektif \u00e7abam\u0131za, kendi tar\u0131m\u0131n\u0131 yaparak toplumunu en iyi \u015fekilde doyuran Malili efsanevi k\u00f6yl\u00fc kad\u0131ndan ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z ilhamla \u201cNyeleni\u201d ad\u0131n\u0131 veriyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir\u00e7o\u011fumuz g\u0131da \u00fcreticisiyiz ve d\u00fcnyan\u0131n b\u00fct\u00fcn halklar\u0131n\u0131 doyurma kabiliyetine, istek ve iradesine sahibiz. G\u0131da \u00fcreticileri olarak bizim miras\u0131m\u0131z insanl\u0131\u011f\u0131n gelece\u011fi i\u00e7in ya\u015famsal \u00f6nemdedir. Bu \u00f6zellikle, g\u0131da ve tar\u0131m hakk\u0131nda bilginin tarihsel yarat\u0131c\u0131lar\u0131 olan ve de\u011ferleri k\u00fc\u00e7\u00fcmsenen kad\u0131nlar ve yerli topluluklar i\u00e7in b\u00f6yledir. Fakat bizim sa\u011fl\u0131kl\u0131 , iyi ve bereketli g\u0131da \u00fcretme kapasitemiz ve miras\u0131m\u0131z neo-liberalizm ve k\u00fcresel kapitalizm taraf\u0131ndan tehdit edilmekte ve zarar g\u00f6rmektedir. G\u0131da egemenli\u011fi bize g\u0131da \u00fcretimindeki bilgi ve kapasitemizi koruma ve sa\u011flamla\u015ft\u0131rma \u00fcmidini vermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi, halklar\u0131n ekolojik mant\u0131k dahilindeki s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir y\u00f6ntemlerle, k\u00fclt\u00fcrel olarak uygun, sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u0131da \u00fcretme ve kendi g\u0131da, tar\u0131m sistemlerini tan\u0131mlama hakk\u0131d\u0131r. Piyasalar\u0131n veya \u015firketlerin talebini de\u011fil, g\u0131day\u0131 \u00fcretenleri, da\u011f\u0131tanlar\u0131 ve t\u00fcketenleri g\u0131da sistemleri ve politikalar\u0131n\u0131n merkezine koyar. Gelecek nesillerin \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131 ve i\u00e7erilmesini savunur. Halihaz\u0131rdaki \u015firket ticareti ve g\u0131da rejimine direnerek onu par\u00e7alayacak bir stratejiyi ve yerel \u00fcreticilerin g\u0131da, \u00e7ift\u00e7ilik, g\u00f6\u00e7erlik ve bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k sistemlerini belirlemesine ili\u015fkin y\u00f6nelimleri sunar.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0131da egemenli\u011fi, yerel, ulusal ekonomileri ve piyasalar\u0131 \u00f6ncelikli tutar; k\u00f6yl\u00fc ve aile \u00e7ift\u00e7ili\u011fine dayal\u0131 tar\u0131ma, k\u00fc\u00e7\u00fck bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131\u011fa, g\u00f6\u00e7erlerin y\u00f6n verdi\u011fi otlatmaya, ve \u00e7evresel, sosyal ve ekonomik s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fe dayal\u0131 g\u0131da \u00fcretimi, da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 ve t\u00fcketimine imkan verir. G\u0131da egemenli\u011fi t\u00fcm halklar i\u00e7in adil bir gelirin sa\u011flanmas\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na alan saydam bir ticareti ve t\u00fcketicilerin g\u0131da ve beslenme \u00fczerinde kontrol hakk\u0131 olmas\u0131n\u0131 destekler. G\u0131da egemenli\u011fi, topraklar\u0131m\u0131z\u0131,b\u00f6lgelerimizi, sular\u0131m\u0131z\u0131, tohumlar\u0131m\u0131z\u0131, hayvanlar\u0131m\u0131z\u0131, biyo-\u00e7e\u015fitlili\u011fimizi, kullanma ve y\u00f6netme hakk\u0131n\u0131n g\u0131day\u0131 \u00fcreten ellerde olmas\u0131n\u0131 teminat alt\u0131na al\u0131r. Erkekler, kad\u0131nlar, halklar, \u0131rksal gruplar, toplumsal s\u0131n\u0131flar ve nesiller aras\u0131ndaki e\u015fitsizli\u011fin ve ezme-ezilmenin olmad\u0131\u011f\u0131 yeni toplumsal ili\u015fkileri ifade eder.<\/p>\n\n\n\n<p>Nyeleni\u2019de say\u0131s\u0131z tart\u0131\u015fma ve etkile\u015fimden sonra g\u0131da egemenli\u011fi konusundaki kollektif anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 derinle\u015ftirdik, iktidar\u0131m\u0131z\u0131 yeniden elimize alma ve \u00f6zerkli\u011fimizi muhafaza etme i\u00e7in m\u00fccadele eden hareketlerimizin tikel ger\u00e7ekliklerini \u00f6\u011frendik. Hareketimizi in\u015fa etme ve kollektif vizyonumuzu geli\u015ftirme i\u00e7in ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuz ara\u00e7lar\u0131 \u015fimdi daha iyi anl\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ne i\u00e7in sava\u015f\u0131yoruz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul><li>Herkese iyi kalitede, yeterli, kar\u015f\u0131lanabilir, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve k\u00fclt\u00fcrel olarak uygun g\u0131da sa\u011flayabilmek i\u00e7in b\u00fct\u00fcn halklar\u0131n, uluslar\u0131n ve devletlerin kendi g\u0131da \u00fcretme sistemlerini ve politikalar\u0131n\u0131 belirleme yetisine sahip oldu\u011fu,<\/li><li>Kad\u0131nlar\u0131n g\u0131da \u00fcretimindeki rolleri ve haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve sayg\u0131 g\u00f6sterildi\u011fi, b\u00fct\u00fcn karar alma organlar\u0131nda kad\u0131nlar\u0131n temsil edildi\u011fi;<\/li><li>\u00dclkelerimizdeki t\u00fcm halklar\u0131n onurlu ya\u015fad\u0131klar\u0131, emeklerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda hayatlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrecek bir \u00fccret ald\u0131klar\u0131, evlerinde kalmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme f\u0131rsatlar\u0131n\u0131n oldu\u011fu;<\/li><li>G\u0131da egemenli\u011finin halklar, topluluklar, devletler ve uluslararas\u0131 kurumlarca temel bir insan hakk\u0131 say\u0131larak tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve uyguland\u0131\u011f\u0131;<\/li><li>Topra\u011f\u0131n, suyun, denizin, tohumun, besi hayvanlar\u0131n\u0131n ve di\u011fer biyo- \u00e7e\u015fitliliklerin ekolojik olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir y\u00f6netimi \u00e7ervesinde k\u0131rsal \u00e7evreleri, bal\u0131k stoklar\u0131n\u0131, do\u011fal peyzaj\u0131 ve g\u0131da geleneklerini koruyabildi\u011fimiz ve rehabilite edebildi\u011fimiz;<\/li><li>Geleneksel bilgi, g\u0131da, dil ve k\u00fclt\u00fcr \u00e7e\u015fitlili\u011fimize ve kendimizi \u00f6rg\u00fctleme ve ifade etme bi\u00e7imlerimize sayg\u0131 duydu\u011fumuz ve de\u011fer verdi\u011fimiz;<\/li><li>K\u00f6yl\u00fclerin toprak \u00fczerindeki haklar\u0131n\u0131 garantileyen, yerli halklar\u0131n b\u00f6lgelerini koruyan ve savunan, bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k alanlar\u0131nda ve ba\u011fl\u0131 ekosistemlerde bal\u0131k\u00e7\u0131 topluluklar\u0131n kontrol ve eri\u015fim haklar\u0131n\u0131 temin eden, g\u00f6\u00e7er meralar\u0131nda ve g\u00f6\u00e7 yollar\u0131nda g\u00f6\u00e7er topluluklara kontrol ve eri\u015fim tan\u0131yan, adil \u00fccretli onurlu bir i\u015f ve herkes i\u00e7in emek haklar\u0131n\u0131 garanti eden, gen\u00e7ler i\u00e7in gelece\u011fi teminat alt\u0131na alan ger\u00e7ek ve entegre bir toprak reformunun oldu\u011fu;<\/li><li>Toprak reformunun \u00fcreticiler ve t\u00fcketiciler aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirdi\u011fi, toplulu\u011fun hayatta kalmas\u0131n\u0131, sosyal ve ekonomik adaleti, ekolojik s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi garanti alt\u0131na ald\u0131\u011f\u0131, kad\u0131n ve erkeklere e\u015fit hak tan\u0131yarak yerel otonomi ve y\u00f6netimleri g\u00f6zetti\u011fi, halklar\u0131n kendi kaderlerini tayin ve b\u00f6lge haklar\u0131n\u0131 garantiledi\u011fi,<\/li><li>K\u00f6yl\u00fcler, yerli halklar, k\u00fc\u00e7\u00fck bal\u0131k\u00e7\u0131lar, g\u00f6\u00e7erler veya di\u011ferlerinden de olsak, toprak ve b\u00f6lgelerimizi halklar\u0131m\u0131z aras\u0131nda adil ve bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l bir \u015fekilde payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z;<\/li><li>Do\u011fal veya insan kaynakl\u0131 felaketlerde, \u00e7at\u0131\u015fma sonras\u0131 durumlarda g\u0131da egemenli\u011finin yerel iyile\u015ftirme \u00e7abalar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendiren ve negatif etkileri azaltan bir \u201csigorta\u201d g\u00f6revi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc, etkilenen topluluklar\u0131n aciz olmad\u0131klar\u0131n\u0131 hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve \u00f6z-yard\u0131m i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc yerel \u00f6rg\u00fctlenmenin iyile\u015fme i\u00e7in anahtar oldu\u011fu;<\/li><li>\u0130nsanlar\u0131n maddi, do\u011fal ve ruhsal miraslar\u0131 hakk\u0131nda karar alma g\u00fcc\u00fcn\u00fcn savunuldu\u011fu;<\/li><li>B\u00fct\u00fcn halklar\u0131n b\u00f6lgelerini ulus \u00f6tesi \u015firketlerin sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan korumaya haklar\u0131 oldu\u011fu bir d\u00fcnya i\u00e7in sava\u015f\u0131yoruz.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Neye kar\u015f\u0131 sava\u015f\u0131yoruz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul><li>Emperyalizme, neo liberalizme, yeni s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fe, ataerkilli\u011fe ve hayat\u0131, eko sistemleri ve kaynaklar\u0131 yoksulla\u015ft\u0131ran b\u00fct\u00fcn sistemlere; uluslararas\u0131 finans kurumlar\u0131, D\u00fcnya Ticaret \u00f6rg\u00fct\u00fc, serbest ticaret anla\u015fmalar\u0131, ulus a\u015f\u0131r\u0131 \u015firketler ve kendi halklar\u0131yla uzla\u015fmaz bir \u00e7eli\u015fkide olan h\u00fck\u00fcmetler gibi yukar\u0131da say\u0131lanlar\u0131 destekleyen t\u00fcm unsurlara;<\/li><li>K\u00fcresel ekonomide fiyatlar\u0131n \u00fcretim maliyetinin alt\u0131na d\u00fc\u015fmesine yol a\u00e7an g\u0131dada dampinge,<\/li><li>\u0130nsanlar\u0131n, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n ve \u00e7evrenin \u00f6n\u00fcne k\u00e2r\u0131 koyan \u015firketlerin bizim g\u0131dam\u0131z ve g\u0131da sistemimiz \u00fczerindeki tahakk\u00fcm\u00fcne;<\/li><li>Gelecekteki g\u0131da \u00fcretme kapasitemizi azaltan, \u00e7evreye zarar veren ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 riske atan t\u00fcm teknoloji ve pratiklere; genleri de\u011fi\u015ftirilmi\u015f hayvan ve bitkilere, terminat\u00f6r tohum teknolojisine, end\u00fcstriyel su k\u00fclt\u00fcr\u00fcne ve tahripkar bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k pratiklerine; end\u00fcstriyel s\u00fct\u00e7\u00fcl\u00fckteki s\u00f6zde \u201cbeyaz devrim\u201d uygulamalar\u0131na, \u201cyeni\u201d ve \u201ceski\u201d s\u00f6zde ye\u015fil devrime, ve end\u00fcstriyel biyo-yak\u0131t monok\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u201cye\u015fil \u00e7\u00f6llerine\u201d ve di\u011fer plantasyonlara;<\/li><li>G\u0131dan\u0131n, temel ve kamu hizmetlerin, bilginin, topra\u011f\u0131n, suyun, tohumlar\u0131n, besi hayvanlar\u0131n\u0131n ve do\u011fal miras\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesine ve metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na;<\/li><li>Do\u011fal miras\u0131m\u0131za ve \u00e7evremize zarar veren, insanlar\u0131 yerlerinden eden maden end\u00fcstrisine ve kalk\u0131nma modeline\/projelerine;<\/li><li>Sava\u015flara, \u00e7at\u0131\u015fmalara, i\u015fgallere, ekonomik ambargolara, k\u0131tl\u0131\u011fa, insanlar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmeye zorlanmas\u0131na ve topraklar\u0131na el konulmas\u0131na, bunlara neden olan ve destekleyen b\u00fct\u00fcn h\u00fck\u00fcmetlere; \u00e7evremizi ve kapasitemizi yok eden, \u00e7at\u0131\u015fma ve felaket sonras\u0131 yeniden yap\u0131lanma programlar\u0131na;<\/li><li>Haklar\u0131m\u0131z\u0131 korumaya ve savunmaya \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n su\u00e7lu haline getirilmesine;<\/li><li>yeni s\u00f6m\u00fcrgecilik \u015fekilleri yaratan, yerel \u00e7evrelerle g\u0131da sistemlerine GDOlar\u0131 tan\u0131\u015ft\u0131ran, ve dampingi gizleyen g\u0131da yard\u0131mlar\u0131na;<\/li><li>D\u00fcnyan\u0131n her yerindeki kad\u0131nlar\u0131, zengin \u00e7e\u015fitlilikteki tar\u0131msal, yerli, g\u00f6\u00e7er ve bal\u0131k\u00e7\u0131 topluluklar\u0131 marjinalize eden ataerkil ve vesayet\u00e7i de\u011ferlerin k\u00fcreselle\u015fmesi ve uluslararas\u0131la\u015fmas\u0131na kar\u015f\u0131 sava\u015f veriyoruz.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Bu konuda neler yapabiliriz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Selingue\u2019deki yerel toplulukla Nyeleni\u2019de bir toplant\u0131 alan\u0131 yaratmak i\u00e7in nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ysak, ayn\u0131 \u015fekilde g\u0131da egemenli\u011fi i\u00e7in ittifaklar kurup, birbirimizin m\u00fccadelesine destek vererek kollektif hareketimizi g\u00fc\u00e7lendirmek ve yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc, dayan\u0131\u015fmam\u0131z\u0131 g\u0131da egemenli\u011finden yana olan halklara uzatmak i\u00e7in de kararl\u0131y\u0131z. G\u0131da egemenli\u011fi i\u00e7in verilen her m\u00fccadele, d\u00fcnyan\u0131n neresinde olursa olsun bizim m\u00fccadelemizdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu sentez belgede detayl\u0131ca a\u00e7\u0131klanan g\u0131da egemenli\u011fi vizyonunu d\u00fcnyan\u0131n t\u00fcm halklar\u0131yla payla\u015fmak i\u00e7in baz\u0131 kollektif eylemliliklerde karar k\u0131ld\u0131k. Bu eylemleri, kendi yerelli\u011fimizde ve b\u00f6lgelerimizde, kendi hareketlerimizle ve di\u011fer hareketlerle dayan\u0131\u015fma halinde uygulayaca\u011f\u0131z. Nyeleni\u2019de bizlerin yan\u0131nda olamayanlarla vizyonumuzu ve g\u0131da egemenli\u011fi konusundaki eylem g\u00fcndemimizi payla\u015faca\u011f\u0131z, b\u00f6ylece Nyeleni\u2019nin ruhu t\u00fcm d\u00fcnyaya yay\u0131lacak ve g\u0131da egemenli\u011fini d\u00fcnyan\u0131n her yerindeki halklar i\u00e7in bir ger\u00e7eklik haline getirecek g\u00fcc\u00fcn olu\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonu\u00e7 olarak, Mali\u2019deki k\u00f6yl\u00fc hareketlerine ve ROPPA\u2019ya (Bat\u0131 Afrika \u00dcretici ve \u00c7ift\u00e7i \u00d6rg\u00fctleri A\u011f\u0131) g\u0131da egemenli\u011fi hakk\u0131ndaki taleplerinin Mali\u2019de ve sonras\u0131nda t\u00fcm Afrika\u2019da ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in verdikleri m\u00fccadelede ko\u015fulsuz ve sars\u0131lmaz deste\u011fimizi sunuyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimdi g\u0131da egemenli\u011fi zaman\u0131d\u0131r!<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6zetle, Via Campesina (VC); topra\u011fa eri\u015fmek, onu savunmak ve kullanmak, g\u0131da egemenli\u011fi, biyo\u00e7e\u015fitlilik ve genetik kaynaklar, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir k\u00f6y tar\u0131m\u0131, insan haklar\u0131n\u0131n savunulmas\u0131, erkek ve kad\u0131nlar\u0131n e\u015fit kat\u0131l\u0131m\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele eder. E\u015fit iktisadi ve yasal ili\u015fkileri hedefler. K\u0131rsal alan \u00f6rg\u00fctleri aras\u0131nda birlik ve dayan\u0131\u015fmay\u0131 geli\u015ftirmek i\u00e7in k\u00f6yl\u00fc ve yerli hareketlerini koordine eder.<\/p>\n\n\n\n<p>Uluslararas\u0131 bir bir m\u00fccadele \u00f6rg\u00fct olan Via Campesina; uluslararas\u0131 d\u00fczeyde sesini \u015fu ilkelerle duyurmay\u0131 hedefler:<\/p>\n\n\n\n<p>1-Adem-i merkeziyet, \u00f6rg\u00fctlerin \u00f6zerkli\u011fi, dayan\u0131\u015fma, \u00e7e\u015fitlilik ve ba\u011f\u0131ms\u0131zd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>2-K\u00fcreseldir.<\/p>\n\n\n\n<p>3-S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir k\u00f6y tar\u0131m\u0131n\u0131 savunmak i\u00e7in d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda neoliberalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadele eden k\u00f6yl\u00fclerin uluslararas\u0131 sesidir.<\/p>\n\n\n\n<p>4- Topraks\u0131z k\u00f6yl\u00fclerin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 korumak, uluslararas\u0131 politikalarda de\u011fi\u015fmeleri k\u0131\u015fk\u0131rtmak ve gerekli de\u011fi\u015fimleri sa\u011flayabilmek i\u00e7in ulusal \u00f6rg\u00fctlenmelere ulusal d\u00fczeyde bo\u015f alanlar a\u00e7ar.<\/p>\n\n\n\n<p>5- Neoliberal politikalar\u0131 de\u011fi\u015ftirmek, UA\u015e\u2019lara, DT\u00d6\u2019ye, D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019na, IMF\u2019ye CGIAR\u2019a (Uluslararas\u0131 Tar\u0131m Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Dan\u0131\u015fma Grubu) kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc stratejik ittifaklar geli\u015ftirmeyi \u00f6n\u00fcne i\u015f olarak koyar.<\/p>\n\n\n\n<p>6- BM, G\u0131da ve Tar\u0131m \u00d6rg\u00fct\u00fc (FAO), BM Kalk\u0131nma ve Ticaret Konferans\u0131 (CNUCED) gibi kurumlar ve forumlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla uluslararas\u0131 alanda pozitif de\u011fi\u015fimler yaratmak i\u00e7in m\u00fccadele eder.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>EK:2 <\/strong> <strong>KOS \u00d6rnekleri<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Ekovida Derne\u011fi KOS S\u00fcreci:<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>T\u00fcm sertifikasyon s\u00fcreci i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f daire gibi tasarlanm\u0131\u015f farkl\u0131 katmanlardan olu\u015fur.<\/p>\n\n\n\n<p>a. \u0130lk katmanda garanti mekanizmas\u0131 \u00e7ift\u00e7inin kendi s\u00f6z\u00fc\/taahh\u00fcd\u00fc ile olu\u015fturulur.<\/p>\n\n\n\n<p>b. Daha sonra daire \u00e7ift\u00e7inin ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu \u00f6rg\u00fct\u00fc ya da grubun olu\u015fturdu\u011fu etik komiteyi i\u00e7ine alacak \u015fekilde geni\u015fler ve \u00f6rg\u00fct \u00fcyeleri \u00e7ift\u00e7ilerin birbirlerini denetledikleri hakemlik sistemini hayata ge\u00e7irmek i\u00e7in d\u00f6nemsel ziyaretler ve kontroller ger\u00e7ekle\u015ftirir.<\/p>\n\n\n\n<p>c. Bu grubun ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi i\u015f daha sonra Etik Konsey ve t\u00fcketicileri i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131ran b\u00f6lgesel \u00e7ekirde\u011fe do\u011fru geni\u015fler ve burada kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sorumluluk ve d\u0131\u015fsal kontrol mekanizmalar\u0131 i\u015fler. Sertifikasyonun onay\u0131 bu \u00e7ekirdek taraf\u0131ndan verilir.<\/p>\n\n\n\n<p>d. Son olarak b\u00fct\u00fcn bu katmanlar\u0131 ge\u00e7en \u00fcr\u00fcnlere, di\u011fer b\u00f6lgesel \u00e7ekirdeklerin de deste\u011fini ald\u0131\u011f\u0131 takdirde, Ecovida Derne\u011fi taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 me\u015fruiyet verilir.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Certified Naturally Grown (CNG \/ Do\u011fal Yeti\u015ftirilmi\u015f Sertifikal\u0131 \u00dcr\u00fcnler) <\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6l\u00e7ekli, direk sat\u0131\u015f yapan ve do\u011fal y\u00f6ntemler kullanan \u00e7ift\u00e7iler ve ar\u0131 yeti\u015ftiricileri i\u00e7in Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nde uygulanan bir alternatif sertifikasyon program\u0131d\u0131r. S\u00fcre\u00e7, tamamen halk tabanl\u0131 olarak, organik \u00fcr\u00fcn \u00fcreten fakat USDA (ABD Tar\u0131m Departman\u0131) Sertifikasyon modelinden y\u00fcksek maliyetler ve yo\u011fun b\u00fcrokratik i\u015f y\u00fck\u00fc gerektirmesi y\u00fcz\u00fcnden memnun olmayan k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ift\u00e7iler taraf\u0131ndan ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Sertifikasyon ba\u015fvurular\u0131 t\u00fcm interaktif ba\u015fvuru s\u00fcrecinin tamamlanabilece\u011fi internet sitesi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yap\u0131l\u0131r. \u00c7ift\u00e7iler taraf\u0131ndan doldurulan formlar daha sonra de\u011ferlendirme ve uygun olan tarla ziyaretlerinin ayarlanmas\u0131 i\u00e7in b\u00f6lgesel CNG g\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00e7ift\u00e7ilerine g\u00f6nderilir. Yerel b\u00f6lgeler \u00f6nceden belirlenmi\u015f de\u011fildir, ba\u015fvuran \u00e7ift\u00e7i kendi istedi\u011fi \u00e7ift\u00e7i grubu b\u00f6lgesine eklemlenebilir ya da bir grup \u00e7ift\u00e7i yeni bir b\u00f6lge olu\u015fturabilir. \u015eu anda CNG, ABD&#8217;nin 50 eyaletinde aktiftir ve 350 \u00e7ift\u00e7iyi kapsamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Nature&amp;Progres (Do\u011fa ve Geli\u015fim)<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Fransa&#8217;da organik tar\u0131m hareketinin ilk k\u00f6kenlerine, yani insan ve do\u011fa temelli, dayan\u0131\u015fmaya, yerel bilgiye ve ekosistemin devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in kollektif olarak geli\u015ftirilen pratiklere dayanan bir sosyal harekete geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn \u00f6rneklerinden biridir. Operasyonel birle\u015fik yerel komitelerin (COMAC) i\u015fleyi\u015fi kom\u015fuluk temelinde ve hem \u00fcreticileri hem de t\u00fcketicileri i\u00e7ine alacak \u015fekildedir. Bu komitelerin bulunmad\u0131\u011f\u0131 yerlerde ise Nature&amp;Progres&#8217;in profesyonel departman\u0131 tarla ziyaretleri ve denetlemeler i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 g\u00f6nderir. Ayr\u0131ca N&amp;P Federasyonu&#8217;ndan iki y\u00f6netici ve 2 \u00fcretici, 2 t\u00fcketici, 2 de g\u0131da i\u015fleyicisinden olu\u015fan 6 ki\u015filik grup CCAM (sertifikasyon komitesi) olu\u015fturmak \u00fczere Federasyon taraf\u0131ndan se\u00e7ilir. Yerel komite tarla ziyareti hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc Federasyon&#8217;un profesyonel komitesine raporlad\u0131ktan sonra de\u011ferlendirme ve sertifikasyonun ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi i\u00e7in Federasyon karar al\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>KOS S\u00fcreci nas\u0131l i\u015fler?<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 \u00dcr\u00fcnlerin standartlar\u0131n\u0131n tan\u0131mlanmas\u0131 ve se\u00e7imi<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 De\u011ferlendirme s\u00fcre\u00e7lerinin ve y\u00f6ntemlerinin geli\u015ftirilip uygulanmas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 \u00c7ift\u00e7ilerin ekolojik sertifikas\u0131 olmasa da, ekolojik standartlara uygun \u00fcretim yapan \u00fcreticiler olarak tan\u0131mlanabilmesi i\u00e7in verilerin g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi ve karar s\u00fcre\u00e7leri<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon Sistemi At\u00f6lyesi Notlar\u0131, 18.02.2020) KOS Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131kt\u0131? End\u00fcstriyel tar\u0131ma alternatif olarak ortaya \u00e7\u0131kan organik tar\u0131m sisteminin<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":173,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/175"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=175"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/175\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2478,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/175\/revisions\/2478"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/173"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=175"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}