{"id":2416,"date":"2023-08-24T14:50:23","date_gmt":"2023-08-24T14:50:23","guid":{"rendered":"http:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/?p=2416"},"modified":"2023-08-24T14:50:24","modified_gmt":"2023-08-24T14:50:24","slug":"geziden-kooperatiflere-bir-dayanisma-ekonomisi-orgutlenme-deneyimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/2023\/08\/24\/geziden-kooperatiflere-bir-dayanisma-ekonomisi-orgutlenme-deneyimi\/","title":{"rendered":"Gezi’den Kooperatiflere Bir Dayan\u0131\u015fma Ekonomisi \u00d6rg\u00fctlenme Deneyimi"},"content":{"rendered":"\n

By : <\/em><\/strong>Yerdeniz Kooperatifi<\/a><\/p>\n\n\n\n

[Bu yaz\u0131, Jadaliyya T\u00fcrkiye Sayfas\u0131 Edit\u00f6rleri taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u201cGezi’yi Hat\u0131rlamak: On Y\u0131l Sonra Nostaljinin \u00d6tesinde\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 tart\u0131\u015fma serisinin bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Konuk edit\u00f6rler Birgan G\u00f6kmeno\u011flu ve Derya \u00d6zkaya taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan serinin giri\u015f yaz\u0131s\u0131na ve di\u011fer makalelerine buradan<\/a> ula\u015fabilirsiniz.]<\/p>\n\n\n\n

10. Y\u0131l\u0131nda Gezi Direni\u015fi\u2019ni and\u0131\u011f\u0131m\u0131z bug\u00fcnlerde, direni\u015fle birlikte daha kolay \u00f6rg\u00fctlenme formlar\u0131 bulabildik. Eskiden \u00f6rg\u00fctlenmek i\u00e7in var olan bir yap\u0131 i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmak durumundayd\u0131k, oysa \u015fimdi sesimizi duyurmak i\u00e7in nerede ihtiya\u00e7 varsa h\u0131zla bir araya gelebiliyor, ortak kampanyalar y\u00fcr\u00fctebiliyor ve ilgili mesele \u00fczerine \u00e7e\u015fitli pratikler sergileyebiliyoruz. Bizim de kooperatif\u00e7ilik \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 biraz b\u00f6yle ba\u015flad\u0131 asl\u0131nda\u2026 Gezi Direni\u015fi sonras\u0131 \u00f6rg\u00fctlenme modelleri \u00fczerine ba\u015flayan ve tart\u0131\u015fmalarla ilerleyen s\u00fcre\u00e7 zaman i\u00e7inde bizi kooperatif\u00e7ilik alan\u0131nda inisiyatif almaya itti. YerDeniz Kooperatifi bu s\u00fcre\u00e7lerde aktif yer alm\u0131\u015f ve \u00e7e\u015fitli \u00f6rg\u00fctlenme deneyimleri olan insanlar\u0131n bir araya gelmesiyle kuruldu. Kooperatifimiz do\u011fan\u0131n ve eme\u011fin s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesine, yoksulla\u015fmaya kar\u015f\u0131 bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f olarak, dayan\u0131\u015fma temelinde, g\u00fcndelik hayat\u0131 birlikte \u00f6rg\u00fctlerken ayn\u0131 zamanda istihdam sa\u011flamak amac\u0131yla da \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Kendimizi anti-kapitalist dayan\u0131\u015fma ekonomisi olarak tan\u0131ml\u0131yoruz.  <\/p>\n\n\n\n

<\/div><\/div>\n\n\n\n

Neden kooperatif\u00e7ilik?<\/h2>\n\n\n\n


Gezi Direni\u015finin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 g\u00fcndelik hayat\u0131n \u00f6rg\u00fctlenmesi ve g\u00fcndelik hayat mek\u00e2nlar\u0131n ve ili\u015fkilerinin in\u015fa edilmesi prati\u011fi uzun vadeli ve kal\u0131c\u0131 bi\u00e7imler \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnmemizi de sa\u011flad\u0131. Bu bi\u00e7imlerden biri olarak hem kapitalist \u00fcretim ili\u015fkileri\/piyasa i\u00e7inde var olup hem de onun temel ekseninden ayr\u0131lmam\u0131z\u0131 sa\u011flayacak bir bi\u00e7im olarak dayan\u0131\u015fma ve g\u00fcven ili\u015fkilerini ana eksen olarak belirleyen kooperatif, tercih etti\u011fimiz modellerden biri oldu. Ayn\u0131 zamanda Gezi\u2019nin dayan\u0131\u015fma ruhu ile kooperatifin dayan\u0131\u015fma ve g\u00fcven zeminini anti-kapitalist bir eksende harmanlayacak bir anti-kapitalist dayan\u0131\u015fma ekonomisi olarak kooperatif modelini tercih ettik. <\/p>\n\n\n\n

2007\/2008 krizi ile birlikte emperyalist-kapitalist sistemin krizi yap\u0131sal bir \u00f6zellik ta\u015f\u0131y\u0131nca sendikal ve kooperatif \u00f6rg\u00fctlenmelerinin hayatta kalma \u00f6rg\u00fctlenmeleri olarak me\u015fruluklar\u0131 artmaya ba\u015flad\u0131. Hem krizin sonu\u00e7lar\u0131 ile m\u00fccadele etmek hem de sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r etkilerini hafifletmek i\u00e7in kooperatif \u00f6rg\u00fctlenmesi sade ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir modeldi. Temel sorun kentlerde bat\u0131k yap\u0131 kooperatifleri, k\u0131rda bat\u0131k tar\u0131msal kalk\u0131nma kooperatifleri ve k\u00f6yl\u00fcy\u00fc bor\u00e7land\u0131ran tar\u0131m kredi kooperatiflerine y\u00f6nelik olu\u015fmu\u015f olan \u00f6nyarg\u0131lard\u0131. Son y\u0131llarda yayg\u0131nla\u015fan kooperatif say\u0131s\u0131 bu \u00f6nyarg\u0131n\u0131n k\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair somut verilerdir.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Nas\u0131l bir araya geldik?<\/h2>\n\n\n\n


Gezi direni\u015fi sonras\u0131 yap\u0131lan \u00e7a\u011fr\u0131 ile direni\u015f\u00e7iler ilk olarak Be\u015fikta\u015f Abbasa\u011fa Park\u0131\u2019nda ard\u0131ndan Kad\u0131k\u00f6y Yo\u011furt\u00e7u Park\u0131\u2019nda yeniden bir araya geldiler ve kalabal\u0131k forumlarda yerelden genele pek \u00e7ok sorunu konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131lar. Park forumlar\u0131na kat\u0131l\u0131m\u0131n yo\u011fun olmas\u0131 ve gece yar\u0131lar\u0131na kadar s\u00fcrmesi ortaya konulan konular\u0131n yeterince konu\u015fulamamas\u0131na neden oluyordu ki gelen \u00f6nerilerden biri de mahalle dayan\u0131\u015fmalar\u0131 ve \u00e7e\u015fitli at\u00f6lyelerin kurulmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 oldu. Ard\u0131ndan pek \u00e7ok at\u00f6lye \u00f6nerisi yap\u0131ld\u0131 ve bizim de i\u00e7inde oldu\u011fumuz grubun \u00f6nerisi Aktif Politika At\u00f6lyesi kurulmas\u0131 y\u00f6n\u00fcndeydi. At\u00f6lye duyurusu yap\u0131ld\u0131ktan sonra kat\u0131l\u0131mc\u0131lar ile haftada iki g\u00fcn bir araya gelmeye ba\u015flad\u0131k ve parkta yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z sohbetlerde Gezi direni\u015fini ortaya \u00e7\u0131karan sebepleri ortaya koymaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. En kaba hatlar\u0131yla talan, otoriterle\u015fme ve \u00f6rg\u00fcts\u00fczl\u00fck olarak \u00fc\u00e7 ana ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda Gezi Direni\u015fini analiz etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Burada kurdu\u011fumuz bu \u00fc\u00e7 ana grup bir okuma program\u0131<\/a> \u00e7\u0131kard\u0131 ve bu y\u00f6nde \u00e7al\u0131\u015fmalara ba\u015flad\u0131k. \u00d6rg\u00fctlenme ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda ele ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z konulardan biri de kooperatifler ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 idi. D\u00fcnyadan kooperatif deneyimlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z Sovyetler Birli\u011fi\u2019nden, Yugoslavya\u2019ya, \u00c7in\u2019e, Zapatistalardan, Rojava\u2019ya, \u0130spanya\u2019daki kooperatif deneyimlerine dek pek \u00e7ok deneyimi derleyip \u00fczerine Seferihisar gibi yerel belediyecilik deneyimlerini de ekleyerek bir kooperatifler sunumu<\/a>haz\u0131rlad\u0131k. \u00c7e\u015fitli park forumlar\u0131nda b\u00f6yle bir \u00f6rg\u00fctlenme modeli \u00fczerine konu\u015fup, sohbet etmeye ba\u015flad\u0131k…<\/p>\n\n\n\n

Bu s\u00fcre\u00e7te yap\u0131lan tart\u0131\u015fmalarda konu \u00fczerine bilgimizin az oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Dayan\u0131\u015fmalarla ileti\u015fime ge\u00e7ildikten sonra Kooperatif \u00e7al\u0131\u015fma grubu bir yandan model \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken di\u011fer yandan da genel ilkeler ve prensipleri ortaya \u00e7\u0131karmak i\u00e7in bir \u00e7al\u0131\u015ftay d\u00fczenlemeye karar verdi. Kad\u0131k\u00f6y dayan\u0131\u015fma ve forumlar\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ve organizasyonu ile \u00c7ift\u00e7i-Sen, B\u00dcKOOP, Tohum \u0130zi Derne\u011fi ve Anadoluda Ya\u015fam Kooperatifi’yle birlikte \u015eubat 2014’de bir \u00e7al\u0131\u015ftay<\/a> d\u00fczenlendi. \u00c7al\u0131\u015ftay hem g\u00f6rsel hem de yaz\u0131l\u0131 olarak kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nd\u0131. Ard\u0131ndan yaz\u0131l\u0131 tutana\u011f\u0131n \u00f6zetlenmesiyle \u00e7al\u0131\u015ftay tart\u0131\u015fmalar\u0131ndan hareketle olu\u015fturulan temel ilkeler \u00fczerine ilk taslak metin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Burada tutanak tutma konusunda deneyimli bir arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131n sorumluluk alarak ilk tasla\u011f\u0131 olu\u015fturmas\u0131 tart\u0131\u015fmalar\u0131 da kolayla\u015ft\u0131rd\u0131. Kooperatif Model Tasla\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma grubu bir model tasla\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131. Cafera\u011fa Dayan\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7inde ya\u015fanan ba\u015fka sorunlar ve tart\u0131\u015fmalar kooperatif \u00e7al\u0131\u015fma grubuna s\u0131\u00e7ray\u0131nca \u00e7al\u0131\u015fma durdu.<\/p>\n\n\n\n

2014 sonbahar\u0131nda Kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131 i\u00e7in bir grup arkada\u015f yeniden bir araya geldi. Dayan\u0131\u015fmalarda Kazova Kooperatifi’nin \u00fcretime ba\u015flamas\u0131 i\u00e7in \u00f6nden kazak sipari\u015fi \u00f6rg\u00fctlenmesi yap\u0131ld\u0131. Ge\u00e7mi\u015f dok\u00fcmanlar payla\u015f\u0131ld\u0131 fakat birka\u00e7 toplant\u0131dan sonra bu ad\u0131m da ilerlemedi.<\/p>\n\n\n\n

Kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndan beri i\u00e7inde olan arkada\u015flarla, yeni arkada\u015flar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 ile kooperatif tart\u0131\u015fmas\u0131 yeniden ba\u015flad\u0131. Temel metinler ve \u00e7al\u0131\u015ftay tutanaklar\u0131 herkesle payla\u015f\u0131ld\u0131. Bir yandan teorik tart\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fcrken di\u011fer yandan pratik \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7in ilk ad\u0131m at\u0131ld\u0131 ve pratikte bu i\u015flerin nas\u0131l y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc anlayabilmek amac\u0131yla birden fazla \u00fcr\u00fcnden olu\u015fan paketlerin haz\u0131rlanmas\u0131na ve kooperatif g\u00f6n\u00fcll\u00fclerinin \u00e7evreleri ile mevcut dayan\u0131\u015fma kanallar\u0131 \u00fczerinden t\u00fcketicilere ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verildi. \u0130lk paket i\u00e7in 50 ki\u015fiye paket da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 hedeflendi<\/a> ve \u00fcr\u00fcnlerin se\u00e7ilmesi, nakliyesi, mali i\u015fler ve t\u00fcketici ile ili\u015fkilerin sorumlulu\u011fu, g\u00f6n\u00fcll\u00fclerden olu\u015fan paket \u00e7al\u0131\u015fma grubu taraf\u0131ndan \u00fcstlenildi. Bu s\u00fcre\u00e7te B\u00dcKOOP ve Anadolu’da Ya\u015fam Kooperatifi gibi mevcut kooperatifler ihtiya\u00e7 halinde deneyim aktar\u0131m\u0131 yaparak dayan\u0131\u015fma g\u00f6sterdiler.<\/p>\n\n\n\n

Pratik \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ba\u015flat\u0131lmas\u0131 toplant\u0131lar\u0131n seyrini de etkiledi. Yap\u0131lacak i\u015flerin konu\u015fuldu\u011fu, g\u00fcndem d\u0131\u015f\u0131 tart\u0131\u015fmalar\u0131n minimum seviyede seyretmesi i\u00e7in herkesin \u00f6zen g\u00f6sterdi\u011fi, saat 20.00\u2019de ba\u015flay\u0131p 21.30\u2019da biten bir toplant\u0131 d\u00fczeni olu\u015fmaya ba\u015flad\u0131 ama bazen de, bu s\u0131n\u0131rlar a\u015f\u0131ld\u0131 elbette. Toplant\u0131larda mutabakata var\u0131lmayan konular\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in daha geni\u015f zamanda yap\u0131lacak olan \u00f6nceden g\u00fcndemi belirlenmi\u015f \u00e7al\u0131\u015ftaylar d\u00fczenlenmesine karar verildi. Bu mekanizma ile birlikte hem pratik s\u00fcrecin \u00f6rg\u00fctlenmesi hem de kooperatif politikalar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 s\u00fcrecinde faaliyete kat\u0131lan herkes kendini ifade etme kanallar\u0131n\u0131n olu\u015ftu\u011funu g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Paketlerin organizasyonu her pakette hedef b\u00fcy\u00fct\u00fclerek ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Do\u011fal olarak herkes \u00e7evresini harekete ge\u00e7irirken Kad\u0131k\u00f6y genelinde sokaklarda ve apartmanlarda afi\u015f ve bro\u015f\u00fcr da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Apartman kap\u0131lar\u0131na stickerlar yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Sosyal medya, Facebook ve Twitter kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Kad\u0131k\u00f6y\u2019de bulunan yerel inisiyatiflerle ili\u015fkiye ge\u00e7ildi. Paket da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 belirli bir g\u00fcn ve saat aral\u0131\u011f\u0131nda t\u00fcketicilerle y\u00fcz y\u00fcze ileti\u015fim kurarak kooperatif fikrinin aktar\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flamak amac\u0131yla paket da\u011f\u0131t\u0131m \u015fenlikleri bi\u00e7iminde ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Bu \u015fekilde s\u00fcreci \u00f6rg\u00fctleyen grup ile t\u00fcketici olarak kooperatifle ili\u015fkilenlerin birbirini tan\u0131mas\u0131 sa\u011fland\u0131. Paket da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, t\u00fcketiciler aras\u0131ndan toplant\u0131lara kat\u0131larak kooperatifle\u015fme s\u00fcrecinde aktif rol almaya ba\u015flayanlar da oldu. Her paket da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 sonras\u0131 yap\u0131lan geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 toplant\u0131larla paket alanlara i\u015fin mali boyutu hakk\u0131nda bilgi verildi, en temel ilkelerden biri olan \u015feffafl\u0131k hayata ge\u00e7irildi. 4. paket s\u00fcrecinde iken kooperatif ortakl\u0131\u011f\u0131 konusunda ilk veriler toplanmaya ba\u015fland\u0131. Kooperatif ortakl\u0131\u011f\u0131 fikri paket al\u0131c\u0131lar\u0131 ile tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Bu \u015fekilde kooperatifle\u015fme s\u00fcreci daha geni\u015f bir \u00e7evreye a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n\n\n\n

Her paket \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcrecinin farkl\u0131 arkada\u015flar taraf\u0131ndan organize edilmesi herkesin i\u015fin tamam\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmesi i\u00e7in verimli bir \u00e7al\u0131\u015fma bi\u00e7imi oldu. S\u00fcrece yeni kat\u0131lan arkada\u015flar pratik i\u015fler konusunda sorumluluk ald\u0131lar. Yeni paket gruplar\u0131nda bir \u00f6nceki paket gruplar\u0131ndan arkada\u015flar\u0131n d\u00e2hil olarak deneyim aktar\u0131mda bulunmas\u0131 i\u015fin \u00f6\u011frenilmesi ve daha iyi yap\u0131lmas\u0131 noktas\u0131nda da \u00f6nemli oldu. Birinci paket 50, ikinci paket 100, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc paket 200, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc paket 300 ve be\u015finci paket 350 ki\u015fiyi hedefledi. Her pakette hedef biraz daha b\u00fcy\u00fct\u00fcld\u00fc. Temel kavramlar konusunda \u00e7al\u0131\u015ftaylar d\u00fczenlenmesine ba\u015fland\u0131. Kooperatif modelinin olu\u015fturulmas\u0131, ileti\u015fim y\u00f6ntemleri ve ara\u00e7lar\u0131, karar alma mekanizmalar\u0131, yerel y\u00f6netimlerle ili\u015fkiler, kooperatif organlar\u0131 ve toplumsal dayan\u0131\u015fma konular\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015ftaylarda ele al\u0131nan konulard\u0131.<\/p>\n\n\n\n

2016 Y\u0131l\u0131 Ekim ay\u0131nda 7 kurucu ortakla Kad\u0131k\u00f6y T\u00fcketim Kooperatifi resmi olarak kurulmu\u015f oldu. Gezi\u2019nin bakiyelerinden biri olan Kooperatif kendi model tasla\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturdu, i\u015fleyi\u015fe dair alt \u00e7al\u0131\u015fma birimleri kurdu, haftal\u0131k toplant\u0131larla, i\u00e7 sorunlar ve ilkesel tart\u0131\u015fmalar\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015ftaylarla \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam etti. Bu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde biriken i\u00e7 sorunlar neticesiyle bizim de i\u00e7inde bulundu\u011fumuz bir grup 2018 Y\u0131l\u0131 Eyl\u00fcl ay\u0131nda kooperatiften ayr\u0131lmak zorunda kald\u0131.<\/a> Bu ayr\u0131l\u0131\u015f s\u00fcrecine dair kamuya a\u00e7\u0131k yaz\u0131lar<\/a> yaz\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Kad\u0131k\u00f6y Kooperatifi’nden ayr\u0131ld\u0131ktan sonra Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname (KHK)lerden biri ile i\u015finden at\u0131lan bir arkada\u015f da kooperatiften ayr\u0131lma y\u00f6n\u00fcnde karar al\u0131nca birlikte ne yapabiliriz meselesini konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131k. \u0130stihdam meselesini de i\u00e7eren bir kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu konusunda mutabakata vararak nas\u0131l yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 tart\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131k.\u00a0Konuya ilgi duyan pratik olarak g\u00fcvenilir insanlardan \u00e7a\u011fr\u0131 yapmalar\u0131n\u0131 istedik.<\/a>\u00a0Yap\u0131lan \u00e7a\u011fr\u0131 sonucunda pratik s\u00fcrece h\u0131z verildi. 3 ay boyunca haftal\u0131k toplant\u0131lar ile 2’si KHK’l\u0131 olmak \u00fczere 6 ayr\u0131 \u00fcreticiden 1,5 tona yak\u0131n \u00fcr\u00fcn al\u0131narak, 200 ki\u015fiye da\u011f\u0131t\u0131lmak \u00fczere paketler haz\u0131rland\u0131. Paket da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 sonras\u0131 kooperatif\u00e7ilik \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na kat\u0131lan KHK’l\u0131 arkada\u015flara ufak da olsa bir maddi dayan\u0131\u015fma sa\u011fland\u0131. Her a\u015famas\u0131nda pratik \u00f6rg\u00fctlenme ile kooperatif\u00e7ilik deneyimi payla\u015f\u0131ld\u0131. Paket \u00f6rg\u00fctlenmesi\u00a0\u00a0somut bir ili\u015fki ve \u00f6n\u00fcne koydu\u011fu somut hedeflerle ili\u015fki a\u011flar\u0131n\u0131n geli\u015fmesinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131. Paket da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 sonunda yap\u0131lan ortak toplant\u0131da pratik deneyim ve bilgi payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n yeterli oldu\u011fu, \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n KHK’l\u0131 \u00f6zneler taraf\u0131ndan devam etmesi y\u00f6n\u00fcndeki isteklerini belirtmeleri \u00fczerine g\u00f6n\u00fcll\u00fcler olarak \u00e7al\u0131\u015fmaya son verdik.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Hedefler, Hayaller, Tart\u0131\u015fmalar <\/h2>\n\n\n\n


Kooperatif\u00e7ilik konusunda deneyimli arkada\u015flar olarak ne yapmal\u0131 tart\u0131\u015fmalar\u0131na devam ettik. Tart\u0131\u015fmalar sonucunda genel \u00e7er\u00e7eve olarak derinle\u015fen krizi \u00f6ng\u00f6ren, g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck ve istihdam\u0131 birlikte i\u00e7eren bir kooperatif  modelini, dayan\u0131\u015fma ekonomisi perspektifi ile ele al\u0131nmas\u0131 konusunda karara vard\u0131k. Mutabakatla vard\u0131\u011f\u0131m\u0131z kararla birlikte, yeni kooperatifin temel \u00e7er\u00e7evesi ve modeli \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131k. <\/p>\n\n\n\n

Gezi direni\u015finde s\u0131n\u0131rlar yoktu, parkta, meydanda bir yanda halaylar \u00e7ekilirken bir yanda forumlar tertip ediliyordu. Biz de istedik ki kurdu\u011fumuz kooperatifin s\u0131n\u0131rlar\u0131 hayallerle \u00e7izilsin. Yapabilece\u011fimiz i\u015flerin yan\u0131na hayalini kurdu\u011fumuz, \u00e7al\u0131\u015fmak istedi\u011fimiz pek \u00e7ok alan\u0131 ekledik. Kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda yer almak isteyen bir g\u00f6n\u00fcll\u00fcn\u00fcn hangi alanda \u00e7al\u0131\u015fmak isterse o alandan kooperatife eklemlenebilece\u011fi, halkalar \u015feklinde birbirine ba\u011flanan, birlikte b\u00fcy\u00fcyen, geli\u015fen bir kolektif yap\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olabilece\u011fi, bir model olu\u015fturduk. Model tart\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131zla birlikte son derece kapsay\u0131c\u0131, geni\u015f bir \u00e7er\u00e7evede kooperatif\u00e7ilik hedefiyle, teknik elemanlar, tamir tadilat ekipleri, ya\u015fl\u0131 ve \u00e7ocuk bak\u0131m\u0131, dayan\u0131\u015fma bankas\u0131, geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, k\u00fclt\u00fcr ve sanat faaliyetleri gibi pek \u00e7ok alan\u0131 tek bir \u00e7at\u0131 alt\u0131nda birle\u015ftirdi\u011fimiz bir kooperatif yap\u0131s\u0131 olu\u015fturduk. En iyi bildi\u011fimiz alan g\u0131da olunca \u00e7al\u0131\u015fmaya buradan ba\u015flad\u0131k.<\/p>\n\n\n\n

Kooperatifimizin temel ilkeleri<\/a> aras\u0131nda karar alma ve kolektif \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcre\u00e7lerinde e\u015fitlik, kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131k, \u015feffafl\u0131k, \u00e7evreye duyarl\u0131l\u0131k var.  Kooperatif olarak, ihtiya\u00e7 temelinde farkl\u0131 dayan\u0131\u015fma pratikleri geli\u015ftirmeyi, hiyerar\u015fik olmayan bir yap\u0131 i\u00e7inde inisiyatif almay\u0131 ve toplumun farkl\u0131 kesimlerinden g\u00fc\u00e7s\u00fczle\u015fen veya g\u00fc\u00e7s\u00fczle\u015ftirilen gruplarla maddi ve manevi dayan\u0131\u015fmay\u0131 geli\u015ftirmeyi hedefliyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Kooperatif modelimizi herkesin kendini burada var edebilece\u011fi bir yap\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. \u015eimdilik kent yoksullar\u0131 ve k\u0131r yoksullar\u0131n\u0131 bir araya getirmek, \u00f6zellikle de kooperatifler ile birlikte \u00e7al\u0131\u015farak k\u0131rda ve kentte birlikte \u00f6rg\u00fctlenebilece\u011fimiz bir mekanizmay\u0131 kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ekonomik krizle birlikte kentte ya\u015fayanlar\u0131n al\u0131m g\u00fc\u00e7leri d\u00fc\u015ft\u00fc. Kent yoksullar\u0131na hem tam zamanl\u0131 hem emek zamanl\u0131 bir istihdam sa\u011flayabilmenin yollar\u0131n\u0131 ar\u0131yoruz. Kooperatifi hem dayan\u0131\u015fmac\u0131 ekonomik bir model olarak, hem bir \u00f6rg\u00fctlenme alan\u0131 olarak hem de herkesi bir araya getiren sosyal bir yap\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6rg\u00fctlenme modeli<\/h2>\n\n\n\n


2019 Y\u0131l\u0131 Nisan ay\u0131nda Yelde\u011firmeni mahallesinde kooperatif d\u00fckk\u00e2n\u0131m\u0131z\u0131 a\u00e7t\u0131k.<\/a> Asl\u0131nda d\u00f6rtl\u00fc bir yap\u0131y\u0131z\u2026 Yelde\u011firmeni, G\u00f6ztepe<\/a> ve Kuzguncuk<\/a>\u2019ta g\u0131da kooperatiflerimiz var. Yine Kuzguncuk\u2019ta teknik elemanlar\u0131n bir arada oldu\u011fu YerDeniz At\u00f6lye<\/a> var. Her bir \u00e7al\u0131\u015fma kendi i\u00e7erisinde \u00f6zerk, kendi kararlar\u0131n\u0131 alabiliyor, ileride isterse ayr\u0131labilirler. \u015eu anda mali ve idari olarak YerDeniz Kooperatifi\u2019ne ba\u011fl\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015fmalar. Kooperatif modelimiz herkesin gelip \u00e7al\u0131\u015fabilece\u011fi, farkl\u0131 pek \u00e7ok alan\u0131 i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131ran, kapsay\u0131c\u0131 bir model. Yeni kooperatif kurmak isteyen gruplarla da modelimizi payla\u015ft\u0131k, ba\u015fka sosyal i\u015fletme ve hizmet kooperatifleri de kuruldu bu s\u00fcre\u00e7te.<\/p>\n\n\n\n

Bu kooperatif modelimizde emek zaman tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 biraz daha derinle\u015ftirdik. Kat\u0131l\u0131m konusunda \u00fc\u00e7l\u00fc bir yap\u0131 olu\u015fturduk: <\/p>\n\n\n\n

1. Kooperatif Dostlar\u0131<\/strong>: Kooperatif dostlar\u0131 zaman\u0131 uygun oldu\u011funda, kendi istedi\u011fi i\u015flerde ve etkinliklerde katk\u0131 verenlerden olu\u015fuyor. Bunlar haftal\u0131k d\u00fczenli toplant\u0131lara kat\u0131lm\u0131yorlar. <\/p>\n\n\n\n

2. Kooperatif G\u00f6n\u00fcll\u00fcleri<\/strong>: Kooperatif G\u00f6n\u00fcll\u00fcleri i\u00e7in i\u015f tan\u0131m\u0131 daha belirgin. Haftal\u0131k toplant\u0131lara kat\u0131lmak, \u00e7al\u0131\u015fma birimlerinden birinde g\u00f6rev almak, kooperatifte n\u00f6bet tutmak gibi. \u0130stihdam olanlar ise g\u00f6n\u00fcll\u00fclerden beklenen sorumluluklara ek olarak haftada 3 g\u00fcn emek zaman kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131, 1 g\u00fcnde g\u00f6n\u00fcll\u00fc n\u00f6bet olacak \u015fekilde kooperatife destek veriyorlar.<\/p>\n\n\n\n

3. Tam ya da Yar\u0131 Zamanl\u0131 \u0130stihdam<\/strong>: \u0130stihdam olacaklar\u0131n kooperatif g\u00f6n\u00fcll\u00fcs\u00fc olmas\u0131 gerekiyor. Kooperatif kurulduktan 6 ay sonra ilk mali veriler ortaya \u00e7\u0131k\u0131nca sekizinci ayda ilk olarak bir arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131 istihdam etmeye ba\u015flad\u0131k. \u015eimdi 4 arkada\u015f\u0131m\u0131z emek zaman kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na destek veriyor.<\/p>\n\n\n\n

Olduk\u00e7a sorunlu bir s\u00fcre\u00e7ten gelindi\u011fi i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmaya ilk ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda yakla\u015f\u0131k iki seneye yak\u0131n yeni g\u00f6n\u00fcll\u00fc almama karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131k. Zaman i\u00e7inde \u00e7ekirdek ekibimiz olu\u015ftu ve kooperatife kat\u0131l\u0131m mekanizmalar\u0131n\u0131 yeniden de\u011ferlendirmeye ba\u015flad\u0131k. Zaman zaman a\u00e7\u0131k \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131 toplant\u0131lar yap\u0131yor, kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na katk\u0131 sunmak isteyenlerle bir araya geliyoruz. Kendimizi, neler yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 anlat\u0131yor, bizimle birlikte yola devam etmek isteyenlerle i\u00e7 e\u011fitim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131yoruz. Ger\u00e7i i\u00e7 e\u011fitimler yeni gelenlerle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil, eksik kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz her konuda i\u00e7 e\u011fitim d\u00fczenliyoruz. Birlikte \u00f6\u011frenmeyi \u00f6nemsiyor, bilmedi\u011fimiz konularda \u00e7evremizle a\u00e7\u0131k ili\u015fki kuruyoruz. Bilginin al\u0131n\u0131r sat\u0131l\u0131r bir meta de\u011fil payla\u015f\u0131labilir bir \u015fey oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. At\u00f6lyelerimizi \u00fccretsiz olarak yap\u0131yoruz.   <\/p>\n\n\n\n

Ayr\u0131ca sorunlar ve \u00e7\u00f6z\u00fcmler konusunda da yeni bir yakla\u015f\u0131m geli\u015ftirerek etik protokol metnimizi kooperatif modelimiz i\u00e7ine ald\u0131k.  Yine kad\u0131nlara, LGBT\u0130+ lara kar\u015f\u0131 i\u015flenen su\u00e7larda bir\u00e7ok tart\u0131\u015fma havada kal\u0131yor ve s\u00fcre\u00e7ler uzay\u0131p gidiyordu. Modelimiz de bu konularda da izlenecek yol ve y\u00f6ntemlere dair kad\u0131n hareketinden ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z ilhamla bir \u00e7er\u00e7eve haz\u0131rlad\u0131k. Mesela kad\u0131nlara y\u00f6nelik su\u00e7larda, kad\u0131n beyan\u0131 esast\u0131r diyoruz. Bir kad\u0131n birimimiz var. Kad\u0131nlara ilgili meseleleri kad\u0131nlar olarak konu\u015fuyoruz sonucu kooperatife deklare ediyoruz, erkeklerle tart\u0131\u015fm\u0131yoruz. Diyelim ki bir taciz vakas\u0131 var, kad\u0131nlarla h\u0131zl\u0131ca toplan\u0131p karar al\u0131yoruz ve direk uyguluyoruz. Ayr\u0131ca Kooperatifimiz LGBT\u0130+ lar i\u00e7in dost mek\u00e2nlardan birisi. \u015eugar mek\u00e2n\u0131z. \u00dcretici ziyaretlerimizde kad\u0131nlarla ayr\u0131 toplant\u0131lar yap\u0131yoruz. Sorunlar\u0131m\u0131z\u0131 sadece kad\u0131nlar olarak konu\u015fmaya, birbirimizden \u00f6\u011frenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Kad\u0131nlar aras\u0131nda dayan\u0131\u015fmay\u0131 y\u00fckseltiyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7mi\u015f deneyimlerimiz de en \u00e7ok ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlardan biri g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck kavram\u0131n\u0131n g\u00f6nl\u00fcnce bir \u00e7al\u0131\u015fma olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmas\u0131yd\u0131. Bu durumda herhangi bir yapt\u0131r\u0131m tan\u0131m\u0131m\u0131z da yoktu. Yeni modelimizde k\u0131nama, uzakla\u015ft\u0131rma gibi \u00e7e\u015fitli yapt\u0131r\u0131mlar\u0131m\u0131z var. Kooperatifte herkesin her i\u015fle ilgilenmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. \u0130\u015fler konusunda uzmanla\u015fmaya kar\u015f\u0131y\u0131z ve yap\u0131lacak i\u015fler ile d\u00fckk\u00e2n n\u00f6betlerinde rotasyon uyguluyoruz. Kooperatif i\u015fleyi\u015finde \u00e7e\u015fitli birimlerimiz var. Mali birim, \u00fcr\u00fcn \u2013 \u00fcretici birimi, ileti\u015fim birimi gibi birimlerde \u00f6n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131p, kararlar\u0131 haftal\u0131k toplant\u0131larda konsens\u00fcsle al\u0131yoruz. Konsens\u00fcsle karar alamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z durumlarda konuyla ilgili \u00e7al\u0131\u015ftaylar d\u00fczenliyoruz ve birbirimizi ikna etmenin yollar\u0131n\u0131 ar\u0131yoruz. Ayr\u0131ca kendi aram\u0131zda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlarla ilgili de i\u00e7 sorunlar toplant\u0131s\u0131 yap\u0131yor, sorunlar\u0131 zamana yaymadan \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Birlikte \u00f6\u011frenerek ve her bir s\u00fcre\u00e7ten g\u00fc\u00e7lenerek \u00e7\u0131kmaya gayret ediyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Kooperatif g\u00f6n\u00fcll\u00fclerinin \u00f6zne olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, kat\u0131l\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Okuma ve \u00f6\u011frenmeye kar\u015f\u0131 mesafeli olunmas\u0131na ra\u011fmen i\u00e7e d\u00f6n\u00fck birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7leri \u00f6rg\u00fctl\u00fcyoruz. \u00dcreticilerle dayan\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6nemsiyor, sorunlar oldu\u011funda nas\u0131l olumlu bir hale getirebiliriz diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. G\u0131da egemenli\u011fi perspektifiyle \u00e7al\u0131\u015farak, do\u011fay\u0131 s\u00f6m\u00fcrmeyen\u00a0\u00f6rg\u00fctl\u00fc<\/a>\u00a0bilge k\u00f6yl\u00fc \u00fcretimini destekliyoruz. \u00dcr\u00fcn al\u0131m s\u00fcre\u00e7lerinde\u00a0Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay Sertifikasyon\u00a0<\/a>s\u00fcre\u00e7lerini i\u015fletiyor, \u00fcretici ile birlikte g\u00fcven temelli bir ili\u015fkiyi geli\u015ftirmeye gayret ediyoruz. Kooperatifte bir \u00fcr\u00fcn\u00fc satmaktan ziyade \u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerine t\u00fcketicileri dahil etmeye \u00e7al\u0131\u015farak yar\u0131-\u00fcretici olmalar\u0131n\u0131 \u00f6nemsiyoruz.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Faaliyetler & Etkinlikler<\/h2>\n\n\n\n


Bir dayan\u0131\u015fma ekonomisi olan Yerdeniz Kooperatifi\u2019nin Yelde\u011firmeni’ndeki kooperatif mekan\u0131, kolektif i\u015fleyen, toplumun t\u00fcm kesimlerini bir araya getiren ve dayan\u0131\u015fmay\u0131 b\u00fcy\u00fcten sosyal bir alan. Kooperatifimiz g\u0131da<\/a>, teknik elemanlar<\/a>, geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, tamir-tadilat, k\u00fclt\u00fcr-sanat, ya\u015fl\u0131 ve \u00e7ocuk bak\u0131m\u0131, dayan\u0131\u015fma bankas\u0131 gibi alanlarda faaliyet g\u00f6stermeyi ama\u00e7l\u0131yor. G\u0131da faaliyetiyle yola \u00e7\u0131kt\u0131k, teknik elemanlarla devam ediyoruz. \u0130leride hayalini kurdu\u011fumuz t\u00fcm alanlarda \u00e7al\u0131\u015fma yapaca\u011f\u0131m\u0131z konusunda umutluyuz. <\/p>\n\n\n\n

Kooperatif a\u00e7\u0131ld\u0131ktan sonra bir yandan g\u0131da alan\u0131ndaki kavramlar\u0131<\/a> yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irirken bir yandan mahalleli<\/a> ile tur\u015fu kurduk, geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ah\u015fap, beton obje at\u00f6lyeleri<\/a> yapt\u0131k. \u00dcreticilerimizi \u0130stanbul’a getirerek s\u00f6yle\u015filer<\/a> yapt\u0131k. Hem g\u0131da hem kooperatif\u00e7ilik tarihi s\u00f6yle\u015fileri<\/a> ile birlikte \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7lerimizi geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. <\/p>\n\n\n\n

Kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra farkl\u0131 alanlarda \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctmeye ba\u015flad\u0131k. \u0130stanbul \u0130\u015f\u00e7i Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u0130\u015f G\u00fcvenli\u011fi Meclisi<\/a> – Beslenme \u00c7al\u0131\u015fma Grubuna katk\u0131 verdik. Deriteks Sendikas\u0131’nda 56 i\u015fyeri temsilcisinin kat\u0131l\u0131m\u0131 ile \u0130\u015f\u00e7i Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Beslenme \u00c7al\u0131\u015ftay\u0131 Ger\u00e7ekle\u015ftirdik.<\/a> D\u0130SK\/Birle\u015fik Metal \u0130\u015f Sendikas\u0131 ile \u0130\u015f\u00e7i Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Beslenme At\u00f6lyesi<\/a> ger\u00e7ekle\u015ftirdik. \u0130\u015f yerlerinde ve ya\u015fam alanlar\u0131nda sa\u011fl\u0131kl\u0131, yeterli ve dengeli beslenmenin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in ortak ak\u0131l y\u00fcr\u00fctt\u00fck. Beslenme \u00e7al\u0131\u015fma grubunun g\u0131da zehirlenmeleri raporlar\u0131 yay\u0131nlamas\u0131na destek verdik.<\/p>\n\n\n\n

Bu arada bir mahalle \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olarak ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve Kad\u0131k\u00f6y Kooperatifi’nden kopu\u015f s\u00fcrecinde ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren G\u00f6ztepe Kooperatifi Giri\u015fimi, Yerdeniz Kooperatifi’nin idari deste\u011fi ile yeni bir ad\u0131m atarak 2019 Aral\u0131k ay\u0131nda kooperatif mek\u00e2n\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 yapt\u0131. G\u00f6ztepe Kooperatifi’de d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc ay sonunda bir arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131 istihdam edebilecek noktaya geldi. \u0130ki ayr\u0131 kooperatif \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 kendi i\u00e7inde \u00f6zerk olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

Yine bir taban \u00f6rg\u00fctlenmesi olarak kooperatifler, g\u0131da topluluklar\u0131, g\u00f6n\u00fcll\u00fcler ile birlikte kurulan  Kad\u0131k\u00f6y Kent Konseyi G\u0131da \u00c7al\u0131\u015fma Grubu<\/a>‘na katk\u0131 verdik. G\u0131da \u015fenliklerinin yan\u0131 s\u0131ra, g\u0131da ve beslenme \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015ftaylar, s\u00f6yle\u015filer d\u00fczenledik. <\/p>\n\n\n\n

Kendi mahallemizde 2019 y\u0131l\u0131 sonbahar\u0131nda ba\u015flayan Rasimpa\u015fa Afet G\u00f6n\u00fcll\u00fcleri \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na kat\u0131ld\u0131k. \u00c7al\u0131\u015fmaya aktif destek verdik. Toplant\u0131lar COVID-19 salg\u0131na kadar kooperatif mek\u00e2n\u0131m\u0131zda yap\u0131ld\u0131. Bir yandan temel afet bilinci e\u011fitimleri al\u0131rken di\u011fer yandan mahalleyi ve mek\u00e2n\u0131m\u0131z\u0131 depreme haz\u0131rl\u0131kl\u0131 hale getirmek i\u00e7in emek verdik. Kooperatif g\u00f6n\u00fcll\u00fclerimize temel afet bilinci e\u011fitiminin verilmesini sa\u011flad\u0131k.<\/p>\n\n\n\n

Tam bu ad\u0131mlar at\u0131lm\u0131\u015fken ve yeni planlamalar\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fcze koyacakken COVID-19 salg\u0131n\u0131 ba\u015flad\u0131. Salg\u0131n ba\u015flar ba\u015flamaz yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z toplant\u0131da “herkese sa\u011fl\u0131kl\u0131 g\u0131da hakk\u0131n\u0131” savunup kooperatifi kapatamayaca\u011f\u0131m\u0131z konusunda mutabakata vard\u0131k. Ki\u015fisel ve ailesel kayg\u0131lar\u0131 olan arkada\u015flar\u0131nda bu kayg\u0131lar\u0131 dikkate al\u0131narak yeni bir planlama yap\u0131ld\u0131.  Salg\u0131n s\u00fcreci kooperatif \u00f6rg\u00fctlenmesinin mahalle d\u00fczeyinde ne kadar gerekli oldu\u011funu ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Mek\u00e2n\u0131n bah\u00e7eli olup mesafeli oturmaya uygun olmas\u0131 salg\u0131n boyunca mahallede bir sosyalle\u015fme mekan\u0131 olmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.  <\/p>\n\n\n\n

Bu d\u00f6nemde K\u0131r-Kent A\u011f\u0131<\/a> \u00f6rg\u00fctlenmesi ile ili\u015fkilendik. Ortak organizasyonlarda emek vererek var olma ilkemiz gere\u011fi girdi\u011fimiz andan itibaren A\u011f’a emek vermeye ba\u015flad\u0131k. G\u0131da egemenli\u011fi ve Kat\u0131l\u0131mc\u0131 Onay sistemi perspektifimiz bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u00f6znesi olmam\u0131z i\u00e7in yeterliydi. Ayr\u0131ca \u0130stanbul’da \u00fcretici ve kooperatifler pazar\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda yer ald\u0131k, hala pazarda \u0130stanbul’a gelemeyen kooperatifler i\u00e7in dayan\u0131\u015fma ama\u00e7l\u0131 tezg\u00e2h a\u00e7maya devam ediyoruz. K\u0131r-Kent A\u011f\u0131 bile\u015fenlerinden birinde ya\u015fanan cinsel taciz \u00fczerine ba\u015flayan s\u00fcre\u00e7te cinsel tacizin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 Bayrami\u00e7 De\u011fi\u015fim Kooperatifi ile ili\u015fkilerimizi kesme karar\u0131 ald\u0131k. K\u0131r-Kent A\u011f\u0131\u2019nda konuya ili\u015fkin bir tav\u0131r geli\u015fmeyince Yerdeniz Kooperatifi, G\u00f6ztepe kooperatifi ve Devrek G\u00fcne\u015fi Kooperatifi, K\u0131r-kent A\u011f\u0131\u2019ndan ayr\u0131lma karar\u0131 <\/a>ald\u0131. <\/p>\n\n\n\n

Yine bu s\u00fcre\u00e7te A\u011f i\u00e7inde olmayan ba\u015fka kooperatiflerle de \u00e7e\u015fitli ili\u015fkiler kurmaya devam ettik.  Yeni kooperatif kurma s\u00fcrecine y\u00f6nelip bizden destek isteyenlere hem aktif destek verdik hem de kendimizin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 kooperatif ana s\u00f6zle\u015fmemizi onlarla payla\u015ft\u0131k. Kooperatif\u00e7ili\u011fin yeniden me\u015fruluk kazanmas\u0131 i\u00e7in deneyimimizi ve birikimimizi payla\u015fmaya \u00f6zen g\u00f6sterdik. <\/p>\n\n\n\n

Kad\u0131k\u00f6y Kent Konseyi i\u00e7inde ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z Kad\u0131k\u00f6y’de kooperatifler pazar\u0131 a\u00e7ma tart\u0131\u015fmas\u0131 s\u00fcrerken \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi i\u00e7inde pazarlar\u0131n oldu\u011fu daha geni\u015f yeni bir g\u0131da rejimi kurma \u00f6nerisiyle geldi. \u0130stanbuldaki kooperatifler ve g\u0131da \u00f6rg\u00fctlenmelerine yap\u0131lan \u00e7a\u011fr\u0131 sonucunda tart\u0131\u015fmalar ve fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131 b\u00fcy\u00fcy\u00fcnce \u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi, \u00fcretici kooperatifleri ile ayr\u0131 bir toplant\u0131 yaparak, pazar\u0131 \u00fcreticiler ve \u00fcretici kooperatiflerinin kat\u0131l\u0131m\u0131 ile kurma karar\u0131 ald\u0131.  \u00c7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fcreticilerden baz\u0131lar\u0131 pazara gelmek istediklerini ama her hafta gelme durumlar\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade edince nas\u0131l bir \u00e7\u00f6z\u00fcm geli\u015ftirmeliyiz sorusunu biz de g\u00fcndeme ald\u0131k. \u0130\u00e7imizden baz\u0131 arkada\u015flar \u00fcretici kooperatiflerinin temsilcisi oldular. Pazarda a\u00e7\u0131lan tezg\u00e2hlarda \u00fcretici kooperatifleri kendi adlar\u0131 ve tezgahlar\u0131 ile var oldu. Yakla\u015f\u0131k 3 y\u0131ld\u0131r bu faaliyeti s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyoruz ve pazarlar\u0131n bizim i\u00e7in neden \u00f6nemli oldu\u011funa dair yaz\u0131m\u0131z<\/a>var. <\/p>\n\n\n\n

\u015eubat 2022’de ise bir kooperatif dostumuzun mek\u00e2n deste\u011fi ile in\u015faat \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 biten Kuzguncuk’ta bir mahalle \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olarak Kuzguncuk Kooperatifi’nin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 yapt\u0131k. \u00d6ncesinde Kuzguncuk mahallesindeki dernekle ve g\u0131da toplulu\u011fu ile ortak \u00e7al\u0131\u015fma yapmak i\u00e7in toplant\u0131lar yapt\u0131k. Ne yaz\u0131k ki iki grup da bu konuya emek veremeyeceklerini belirttiler. Hali haz\u0131rda kooperatif g\u00f6n\u00fcll\u00fclerine bir istihdam sa\u011flamak ad\u0131na bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 devam ettirdik. Kuzguncuk Kooperatifi’de G\u00f6ztepe Kooperatifi gibi kendi i\u00e7inde \u00f6zerk olan idari olarak YerDeniz Kooperatifi’ne ba\u011fl\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma. Bu kooperatifler istedikleri zaman ayr\u0131larak ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kooperatif olarak yollar\u0131na devam edebilirler. <\/p>\n\n\n\n

Haziran 2022’de de Teknik Elemanlar\u0131n kooperatifle\u015fmesi At\u00f6lye Yerdeniz a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f oldu. Faaliyetlerine iki senedir devam eden bir \u00e7al\u0131\u015fma olarak mimar – m\u00fchendis – \u015fehir planc\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmesi istihdam odakl\u0131 bir yap\u0131 olarak hayata ge\u00e7mi\u015f oldu. <\/p>\n\n\n\n

Bir dayan\u0131\u015fma ekonomisi olarak \u00f6rg\u00fctlendi\u011fimiz i\u00e7in bu s\u00fcre\u00e7te g\u00fcc\u00fcm\u00fcz oran\u0131nda toplumsal dayan\u0131\u015fma pratikleri ger\u00e7ekle\u015ftirdik. PTT’de i\u015ften at\u0131lan i\u015f\u00e7ileri ziyaret eden K\u0131r-Kent A\u011f\u0131 bile\u015feni olarak i\u015f\u00e7ilere g\u0131da kolileri deste\u011fi sa\u011flad\u0131k. \u015eiddete u\u011frayan bir kad\u0131n i\u00e7in yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalara g\u0131da kolisi haz\u0131rlayarak katk\u0131 verdik. Mara\u015f merkezli deprem oldu\u011funda daha \u00f6nce afet e\u011fitimi alman\u0131n yarar\u0131 ile hemen toplant\u0131 yapt\u0131k. So\u011fukkanl\u0131 olmam\u0131z acele, duygusal ve panik halinde hareket etmememiz gerekti\u011fini afet e\u011fitimlerinde \u00f6\u011frenmi\u015ftik. Depremin \u015fiddeti uzun vadeli bir afet ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fumuzu eme\u011fimizi ve kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 planl\u0131 kullanmam\u0131z gerekti\u011fi g\u00f6steriyordu. B\u00f6lgeye ilk gitmesi gerekenler a\u011f\u0131r arama kurtarmac\u0131lar, madenciler, askerlerdi. Sonra mahalle muhtarl\u0131\u011f\u0131 ile ileti\u015fime ge\u00e7tik. Orada emek g\u00fcc\u00fcne ihtiya\u00e7 yoktu. Biz de bir yandan kooperatifleri a\u00e7\u0131k tutmak di\u011fer yandan mahalle muhtarl\u0131\u011f\u0131 b\u00fcnyesindeki \u00e7al\u0131\u015fma ile ili\u015fkili olarak deprem dayan\u0131\u015fma faaliyetlerini \u00f6rg\u00fctlemeye ba\u015flad\u0131k. Kooperatif dostlar\u0131m\u0131zdan da gelen desteklerle g\u00fcn i\u00e7inde acil ve eksik olan malzemeleri \u00f6\u011frenerek tedarik etme yoluna gittik. Bir s\u00fcre sonra \u00e7ad\u0131r ya da konteyner kentlere ge\u00e7ilme s\u00fcreci olunca b\u00f6lgede \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fcreticilerle ilk kurdu\u011fumuz temastan sonra ger\u00e7ek durumlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenerek bir dayan\u0131\u015fma kampanyas\u0131 ba\u015flatt\u0131k. Kampanyan\u0131n birinci a\u015famas\u0131nda bina, malzeme, ekipman, makina eksikliklerine odakland\u0131k. \u0130kinci a\u015famada \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerini desteklemek i\u00e7in\u00a0\u00a0\u00fcr\u00fcn \u00f6nal\u0131ml\u0131 bir destek kampanyas\u0131 yapmaya karar verdik.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Neler \u00f6\u011frendik? \u0130leriye d\u00f6n\u00fck \u00e7\u0131kar\u0131mlar\u0131m\u0131z neler?<\/h2>\n\n\n\n


B\u00fct\u00fcn bu s\u00fcre\u00e7te faaliyetimize dayan\u0131\u015fma ekonomisi de\u011ferleri ve g\u0131da egemenli\u011fi perspektifi y\u00f6n verdi. Kapitalist \u00fcretim ili\u015fkileri i\u00e7inde faaliyet y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fc bilerek anti-kapitalist dayan\u0131\u015fma ekonomisi de\u011ferlerini \u00f6nceleyerek, onlar\u0131n geli\u015fimi i\u00e7in \u00e7aba harcad\u0131k. Bu de\u011ferlerin ayn\u0131 zamanda Gezi’nin de\u011ferleri ile ili\u015fkisini g\u00f6zeterek s\u00fcrd\u00fcrd\u00fck. G\u00fcndelik hayat\u0131n \u00f6rg\u00fctlenmesi hep yol g\u00f6stericimiz oldu.<\/p>\n\n\n\n

2022 y\u0131l\u0131n\u0131n Ekim ay\u0131nda \u201cKapitalizm, Kriz ve Dayan\u0131\u015fma Ekonomileri<\/a>\u201d  ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 de\u011ferlendirme yaz\u0131s\u0131 yay\u0131nlad\u0131k. Bu yaz\u0131da hem kendi deneyimimiz hem de genel olarak kooperatif\u00e7ilik ve dayan\u0131\u015fma ekonomileri hareketinin geldi\u011fi noktay\u0131 kendimizden ba\u015flamak \u00fczere tart\u0131\u015fmaya a\u00e7t\u0131k. <\/p>\n\n\n\n

Dayan\u0131\u015fma ekonomisi perspektifi ile \u00f6rg\u00fctlenen bir i\u015f\u00e7i kooperatifi olmak i\u00e7in \u00f6nemli bir deneyim biriktirdik. Farkl\u0131 faaliyet alanlar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcp g\u0131da ve teknik eleman kooperatifle\u015fmesinde pratik ad\u0131mlar atmak bu hedefe ula\u015fmak i\u00e7in \u00f6nemliydi. Daha \u00f6nce bizler i\u00e7in farkl\u0131 yerlerdeki deneyimler ve teorik olan sorunlar pratik, kendi prati\u011fimizin sorunlar\u0131 haline d\u00f6n\u00fc\u015fmeye ba\u015flad\u0131lar. <\/p>\n\n\n\n

Yatay \u00f6rg\u00fctlenmenin \u201cyatma \u00f6rg\u00fctlenmesi\u201d, g\u00f6n\u00fcll\u00fc\u011f\u00fcn \u201cg\u00f6nl\u00fcnce \u00e7al\u0131\u015fma\u201d olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bu s\u00fcre\u00e7 zengin bir pratik deneyim b\u0131rakarak bize g\u00f6sterdi. \u00d6rg\u00fctlenme, sorumluluk, g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck, birlikte karar alma, birlikte al\u0131nan kararlar\u0131 birlikte hayata ge\u00e7irme konular\u0131 \u00f6\u011fretici bir zemin olu\u015fturmaktad\u0131r. Geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmeler ile ne istedi\u011fini bilen daha homojen ve k\u00fc\u00e7\u00fck \u00f6rg\u00fctlenmelerin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya konulmamas\u0131 zaman ve mek\u00e2na g\u00f6re her ikisinin de kullan\u0131labilece\u011fini kendi prati\u011fimizden de g\u00f6rm\u00fc\u015f olduk.<\/p>\n\n\n\n

Kaynak: https:\/\/www.jadaliyya.com\/Details\/45184\/Geziden-Kooperatiflere-Bir-Dayan%C4%B1%C5%9Fma-Ekonomisi-%C3%96rg%C3%BCtlenme-Deneyimi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

By : Yerdeniz Kooperatifi [Bu yaz\u0131, Jadaliyya T\u00fcrkiye Sayfas\u0131 Edit\u00f6rleri taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u201cGezi’yi Hat\u0131rlamak: On Y\u0131l Sonra Nostaljinin \u00d6tesinde\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 tart\u0131\u015fma<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2417,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[39,4,40],"tags":[50,80,37],"gutentor_comment":0,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2416"}],"collection":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2416"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2416\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2432,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2416\/revisions\/2432"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2417"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2416"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2416"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yerdenizkooperatifi.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2416"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}